H 98η Σύνοδος Πρυτάνεων των Ελληνικών Πανεπιστημίων διεξήχθη, με φυσική παρουσία, στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, από 15-18 Δεκεμβρίου 2021, με προεδρεύοντα τον Πρύτανη του ΕΜΠ Καθηγητή Ανδρέα Μπουντουβή και συμμετέχοντες στο Προεδρείο τον Πρύτανη του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Καθηγητή Τριαντάφυλλο Αλμπάνη και τον Πρύτανη του Πολυτεχνείου Κρήτης Καθηγητή Ευάγγελο Διαμαντόπουλο.
Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΙΘ προσεκλήθη και συμμετείχε στην πρωινή συνεδρίαση της Συνόδου το Σάββατο 18/12. Παρέστησαν η Υπουργός κ. Νίκη Κεραμέως, ο Υφυπουργός κ. Άγγελος Συρίγος και ο Γενικός Γραμματέας κ. Απόστολος Δημητρόπουλος.
Η κ. Υπουργός ανέλυσε τη στρατηγική και τις δράσεις του Υπουργείου για την τριτοβάθμια εκπαίδευση σε πέντε άξονες: στελέχωση, χρηματοδότηση, ακαδημαϊκός χάρτης, ακαδημαϊκό περιβάλλον και εξωστρέφεια. Αναφέρθηκε στις 400 νέες θέσεις μελών ΔΕΠ, καθώς και την πρόοδο στο πρόγραμμα κινητικότητας για την ενίσχυση σε διοικητικό προσωπικό. Όπως ανακοίνωσε η Υπουργός, τα Πανεπιστήμια χρηματοδοτούνται μέσω του τακτικού προϋπολογισμού με έκτακτη επιχορήγηση ύψους 20.000.000 ευρώ χρησιμοποιώντας αλγόριθμο κατανομής με αντικειμενικά κριτήρια.
Η Σύνοδος ενημερώθηκε επίσης για τη μετάβαση υπαρχόντων και ένταξη νέων έργων στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Υπουργείου και την πρόοδο των ενεργειών για τη χρηματοδότηση των Πανεπιστημίων από το Ταμείο Ανάκαμψης. Τέλος, η Υπουργός αναφέρθηκε στη συμμετοχή των Πανεπιστημίων στη διαμόρφωση του Ακαδημαϊκού χάρτη, καθώς και σε ζητήματα που άπτονται του ακαδημαϊκού περιβάλλοντος και της εξωστρέφειας. Δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην πρόθεση του Υπουργείου για τη διαμόρφωση νέου νομοθετικού πλαισίου για τη λειτουργία των ΑΕΙ και την πρωτοβουλία της να συζητήσει έγκαιρα με τη Σύνοδο προτάσεις και νομοθετικές ρυθμίσεις για το σκοπό αυτό.
Ο κ. Υφυπουργός παρουσίασε το νέο νομοθετικό πλαίσιο για την ίδρυση και τη διαχείριση τεχνοβλαστών και τις σχέσεις τους με το Πανεπιστήμιο καθώς και τα αποτελέσματα της μελέτης HE Innovate για την αξιοποίηση της έρευνας και τη διαχείριση της καινοτομίας. Αναφέρθηκε επίσης σε ζητήματα που σχετίζονται με τα Ευρωπαϊκά Πανεπιστήμια, καθώς και στη χρηματοδότηση και υλοποίηση έργων του Υπουργείου Παιδείας και των Πανεπιστημίων μέσω ΕΣΠΑ.
Η Σύνοδος χαιρετίζει την πρωτοβουλία του Υπουργείου να διαβουλεύεται με τη Σύνοδο πριν από τη ανάληψη νομοθετικών πρωτοβουλιών που τα αφορούν.
Επισημαίνεται ότι εξακολουθεί να υπάρχει έλλειμμα στην κάλυψη των θέσεων μελών ΔΕΠ που κενώνονται λόγω αφυπηρέτησης και άλλων λόγων. Η προτεραιότητα κάλυψης θέσεων αφορά εκ των πραγμάτων στις κενωθείσες θέσεις του έτους 2020, τα δε κενά που αφορούν στο 2021 θα πρέπει να καλυφθούν από τη διάθεση νέων θέσεων το 2022. Πέραν αυτού, η υποστελέχωση σε προσωπικό άλλων κατηγοριών, ΕΕΠ, ΕΔΙΠ, ΕΤΕΠ και Διοικητικών απαιτεί άμεση αντιμετώπιση.
Η έκτακτη χρηματοδότηση έρχεται να υποστηρίξει πραγματικές ανάγκες των Πανεπιστημίων πού όμως παραμένουν σε σημαντικό βαθμό ακάλυπτες λόγω της αναιμικής κρατικής χρηματοδότησης η οποία επιδεινώνεται με την εφαρμογή του μέτρου 80%-20% στον τακτικό προϋπολογισμό από το 2022. Δεδομένης και της αύξησης του κόστους της ενέργειας καθώς και των διαρκών αναγκών που συνδέονται με το ικανοποιητικό επίπεδο του ακαδημαϊκού περιβάλλοντος, είναι επιτακτική η ανάγκη για τη μόνιμη αύξηση της ετήσιας επιχορήγησης των λειτουργικών δαπανών από τον Τακτικό προϋπολογισμό.
Συζητήθηκε εκτενώς με τον Πρόεδρο της ΕΘΑΑΕ Καθηγητή Περικλή Μήτκα η ποσοτική εφαρμογή των κριτηρίων αξιολόγησης που συνδέονται με τη διάθεση του 20% του προϋπολογισμού των Πανεπιστημίων. Διαπιστώνεται η ανάγκη για κανονικοποίηση ορισμένων δεικτών, καθώς και ο τεχνικός προσδιορισμός της κατανομής του 20%.
Τα Πανεπιστήμια θα αξιοποιήσουν τις δυνατότητες χρηματοδότησης που παρέχονται μέσα από το Τομεακό Πρόγραμμα του Υπουργείου Παιδείας και το Ταμείο Ανάκαμψης για την ανάπτυξη των υποδομών τους και την ενίσχυση της έρευνας. Προς τούτο είναι απολύτως απαραίτητη η ενίσχυση σε διοικητικό και κατά προτεραιότητα σε τεχνικό προσωπικό.
Τα Πανεπιστήμια έχουν επανέλθει πλήρως σε διαζώσης λειτουργία από την αρχή του ακαδημαϊκού έτους, ξεπερνώντας τις διαχειριστικές δυσκολίες, με τη συνδρομή των φοιτητών και όλων των μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας και τη μαζική συμμετοχή τους στον εμβολιασμό. Δεδομένου ότι η πανδημία του COVID-19 δεν θα μας εγκαταλείψει σύντομα, απαιτείται η περαιτέρω χρηματοδότηση των Πανεπιστημίων για την κάλυψη των έκτακτων αναγκών που υπάρχουν για τη διαχείριση της πανδημίας.
Η Σύνοδος επεσήμανε την ανάγκη για μικρή παράταση, έως 31/1/2022, της προθεσμίας υποβολής προτάσεων των Πανεπιστημίων στο πλαίσιο των δρομολογημένων δράσεων που χρηματοδοτούνται από το ΕΣΠΑ, συγκεκριμένα για τη Μονάδα Στρατηγικού Σχεδιασμού, τη διεθνοποίηση και την επιχειρηματικότητα.
Τα Πανεπιστήμια συμμετέχουν ενεργά σε διαφορετικές δράσεις διεθνοποίησης, που σχετίζονται με τα Ευρωπαϊκά Πανεπιστήμια και την παροχή ξενόγλωσσων προγραμμάτων σπουδών ή σύντομων κύκλων σπουδών ανεξάρτητα ή σε συνεργασία με καθιερωμένα Ιδρύματα του εξωτερικού, αξιοποιώντας και τις πρωτοβουλίες της Πολιτείας. Στο πλαίσιο αυτό απαιτούνται περαιτέρω θεσμικές ρυθμίσεις για τη διευκόλυνση των συνεργασιών αυτών.
