Διαδικτυακή Διεπιστημονική Διημερίδα «Αὕτη κληθήσεται γυνή» (Γεν 2,23): Γυναίκα, χριστιανική παράδοση και σύγχρονη πραγματικότητα

Την Παρασκευή 11 και το Σάββατο 12 Μαρτίου 2022,το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας (8 Μαρτίου) και την έξαρση της βίας κατά γυναικών τόσο στη χώρα μας όσο και διεθνώς, ιδίως κατά την περίοδο της πανδημίας, διοργάνωσε Διεπιστημονική Διημερίδα, με θέμα: «’’Αὕτη κληθήσεται γυνή’’ (Γεν. 2,23): Γυναίκα, χριστιανική παράδοση και σύγχρονη πραγματικότητα».

Στη Διημερίδα έλαβαν μέρος, διαδικτυακά, με εισηγήσεις και ανακοινώσεις, μέλη ΔΕΠ και ερευνητές του Τμήματος Θεολογίας του ΕΚΠΑ και της Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ, του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας ΕΚΠΑ, του Παντείου Πανεπιστημίου, εκπρόσωποι της Εκκλησίας της Ελλάδος και του Μη Κερδοσκοπικού Οργανισμού «Κιβωτός του Κόσμου», μέλη Διεθνών Οργανισμών και άλλοι Ειδικοί Επιστήμονες. Οι θεματικές που απασχόλησαν τους/τις συνέδρους ήσαν: η Γυναίκα στη Βίβλο και την εκκλησιαστική παράδοση, στην Εκκλησία και τη Θεολογία, στη χριστιανική Οικουμένη και τις θρησκείες του κόσμου, στην τέχνη και τη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα, η Γυναίκα ως θύμα βίας και ο ρόλος της θρησκείας και της Εκκλησίας ειδικότερα.

Η Διημερίδα ξεκίνησε με Εισαγωγή του Κ. Ι. Μπελέζου εκ μέρους της Επιστημονικής – Οργανωτικής Επιτροπής. Χαιρετισμό απηύθυνε ο Μακ. Αρχιεπίσκοπος Αθηνών κ. Ιερώνυμος Α΄. Ο Πρύτανης του ΕΚΠΑ Καθηγητής Μελέτιος-Αθανάσιος Δημόπουλος, λόγω απουσίας του στο Εξωτερικό, απέστειλε προφορικώς συγχαρητήρια και ευχές. Στη συνέχεια χαιρετισμούς απηύθυναν ο Κοσμήτωρ της Θεολογικής Σχολής ΕΚΠΑ Αν. Καθηγητής Χρήστος Καραγιάννης, η Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ Καθηγήτρια Ιωάννα Στουφή-Πουλημένου και η Αν. Πρόεδρος του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας ΕΚΠΑ Καθηγήτρια Διοτίμα Λιαντίνη.

 Κατά την Α΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα στη Βίβλο και την εκκλησιαστική παράδοση», μίλησαν: α) η Αλεξάνδρα Παλάντζα, Επ. Καθηγήτρια του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Η θέση των γυναικών στην εποχή των Πατριαρχών ως αφορμή για έναν σύγχρονο προβληματισμό»· β) η Αικατερίνη Τσαλαμπούνη, Αν. Καθηγήτρια του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Χριστιανικού Πολιτισμού ΑΠΘ, με θέμα: «’’Βλέπεις ταύτην τήν γυναῖκα;’’ (Λκ. 7,44): Οι ανώνυμες και σιωπηλές γυναίκες του κατά Λουκάν Ευαγγελίου»· και γ) ο Γεώργιος Σταυρόπουλος-Γιουσπάσογλου, Επ. Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Η σημασία της γυναίκας στη σκέψη του ιερού Αυγουστίνου».

Κατά τη Β΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα στην Εκκλησία και τη Θεολογία», μίλησαν: α) ο Ιωάννης Παναγιωτόπουλος, Αν. Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Το περί Ιερωσύνης των Γυναικών ερώτημα»· β) ο π. Αντώνιος Μπαφαλούκος, μεταδιδακτορικός φοιτητής, με θέμα: «Η ανανέωση του θεσμού των Διακονισσών στο Πατριαρχείο Αλεξανδρείας»· γ) ο Σταύρος Γιαγκάζογλου, Επ. Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Η γυναίκα και η σωτηρία του κόσμου. Σχόλια στη θεολογική σκέψη του Paul Evdokimov για τη θέση της Γυναίκας στη ζωή της Εκκλησίας»· και δ) ο Κωνσταντίνος Μπελέζος, Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Οι πρώτες γυναίκες στη Θεολογική Σχολή του ΕΚΠΑ» και πλούσιο υλικό από το Ιστορικό Αρχείο του ΕΚΠΑ.

Κατά την Γ΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα στη χριστιανική Οικουμένη και τις θρησκείες του κόσμου», μίλησαν: α) ο Κωνσταντίνος Ζάρρας, Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Σοφία, Shekinah, Δισκοπότηρο και Torah: Καταβολές, σύμβολα και στοιχεία για το ιερό Θηλυκό στον Ιουδαϊσμό πιστών, ραββίνων και μυστικών»· β) η Βασιλική Σταθοκώστα, Αν. Καθηγήτρια του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Οι Γυναίκες στην Εκκλησία και τους οικουμενικού διαλόγους»· και γ) η Δήμητρα Κούκουρα, Ομ. Καθηγήτρια του Τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ, με θέμα: «Η θέση της Γυναίκας από το Διορθόδοξο Θεολογικό Συνέδριο στη Ρόδο (1988) μέχρι σήμερα».

Κατά την Δ΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα στην τέχνη», μίλησαν: α) η Ιωάννα Στουφή- Πουλημένου, Καθηγήτρια και Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Η Γυναίκα σε χριστολογικές απεικονίσεις της Βυζαντινής Τέχνης: Θεολογική και ιστορική προσέγγιση»· β) η Αναστασία Δρανδάκη, Επ. Καθηγήτρια του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «Γυναικείο φύλο, ταυτότητα και κοινωνικοί ρόλοι μέσα από την τέχνη και τον υλικό πολιτισμό του Βυζαντίου»· γ) η Ευθυμία Μαυρομιχάλη, Επ. Καθηγήτρια του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας ΕΚΠΑ, με θέμα: «’’Ένας έκπτωτος άγγελος χωρίς αμαρτία’’: Το άγαλμα της Beatrice Cenci, έργο της Αμερικανίδας γλύπτριας Harriet Hosmer (1830-1908)».

Κατά την Ε΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα στη σύγχρονη κοινωνική πραγματικότητα», μίλησαν: α) ο π. Αντώνιος Παπανικολάου, εκ μέρους του Μη Κερδοσκοπικού Οργανισμού Ειδικής Μέριμνας και Προστασίας Μητέρας και Παιδιού «Κιβωτός του Κόσμου», με θέμα: «Η γυναίκα στη σύγχρονη εποχή και η συμπερίληψή της στο έργο της Κιβωτού του Κόσμου»· β) η Φερενίκη Παναγοπούλου, Επ. Καθηγήτρια του Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου, με θέμα: «Η γυναίκα στο επίκεντρο της Βιοηθικής»· και γ) ο Κωνσταντίνος Πάντος, Δρ. Ιατρικής ΕΚΠΑ, Μαιευτήρας- Γυναικολόγος, Επιστ. Διευθυντής Κλινικής «Γένεσις Αθηνών», με θέμα: «Σύγχρονη γυναίκα και αναπαραγωγική αυτονομία: Ισορροπώντας ανάμεσα στη φυσιολογία και τα σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα».

Κατά την Στ΄ Συνεδρία, υπό τη θεματική: «Η Γυναίκα ως θύμα βίας και ο ρόλος της θρησκείας και της Εκκλησίας», μίλησαν: α) ο Μητροπολίτης Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως Αθηναγόρας, με θέμα: «Δράσεις της Ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας ενάντια στην ενδοοικογενειακή βία»· β) ο Παναγιώτης Καραφωτιάς, τ. Διευθύνων Σύμβουλος Γραφείου ΟΗΕ για Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ, Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων σε Αμερικανικά Κολλέγια, με θέμα: «Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών και τα Δικαιώματα των Γυναικών: Διεθνολογική προσέγγιση»· γ) η Χαρά Καραγιαννοπούλου, Επ. Καθηγήτρια του Τμήματος Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών του Παντείου Πανεπιστημίου, με θέμα: «Φύλο, Θρησκεία και Έμφυλη Βία στο πλαίσιο των Ένοπλων Συγκρούσεων»· και δ) η Νίκη Παπαγεωργίου, Καθηγήτρια του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ, με θέμα: «Ενδοοικογενειακή βία: Λόγος και πρακτικές της Ορθόδοξης Εκκλησίας».

Η Διημερίδα ολοκληρώθηκε με την ανάγνωση Πορισμάτων από τον Καθηγητή Κ. Ι. Μπελέζο, εκ μέρους της Επιστημονικής – Οργανωτικής Επιτροπής. Οι εργασίες της Διημερίδας κατεγράφησαν ψηφιακά και αναρτήθηκαν στην ιστοσελίδα του Τμήματος Θεολογίας του ΕΚΠΑ (Εκδηλώσεις), ήδη δε έχει ξεκινήσει η διαδικασία για την έκδοση των Πρακτικών της.

ΣΥΝΤΑΞΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ:

Κωνσταντίνος Ι. Μπελέζος,

Καθηγητής Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ

(σε συνεργασία με κ. Αλεξάνδρα Παλάντζα,

Επ. Καθηγήτρια Τμήματος Θεολογίας ΕΚΠΑ)

Βλ. επίσης: https://www.theol.uoa.gr/anakoinoseis_kai_ekdiloseis/proboli_ekdilosis/diadiktyaki_diepistimoniki_diimerida_gia_ti_gynaika_toy_tmimatos_theologias_toy_ekpa_11_120320/