Τα αυξημένα επίπεδα εθισμού στο TikTok συσχετίζονται με συμπτώματα κατάθλιψης, άγχους και κακή ποιότητα ύπνου

Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, συνεχίζοντας το πολυσήμαντο ερευνητικό του έργο αναφορικά με το TikTok, διερεύνησε για πρώτη φορά διεθνώς, τη συσχέτιση του εθισμού στο TikTok με συμπτώματα κατάθλιψης, άγχους και την κακή ποιότητα ύπνου.

Πιο συγκεκριμένα, το εργαστήριο Κλινικής Επιδημιολογίας του Τμήματος Νοσηλευτικής του ΕΚΠΑ πραγματοποίησε δύο μελέτες στις οποίες χρησιμοποιήθηκε η κλίμακα «TikTok Addiction Scale» με σκοπό τη μέτρηση του εθισμού στην εφαρμογή του TikTok. Η κλίμακα αυτή αποτελεί το πρώτο εργαλείο διεθνώς που μετρά τον εθισμό στο TikTok.

Επιλέξτε τον σύνδεσμο που ακολουθεί και ελέγξτε σε 4 λεπτά το επίπεδο εθισμού σας στο TikTok συμπληρώνοντας την κλίμακα «TikTok Addiction Scale».

https://chesme.limesurvey.net/333474?newtest=Y&amp%3Blang=el

Εναλλακτικά μπορείτε να σκανάρετε το παρακάτω QR Code

Οι μελέτες πραγματοποιήθηκαν από τον Επίκουρο Καθηγητή Πέτρο Γαλάνη, την υποψήφια Διδάκτορα Αγλαΐα Κατσιρούμπα, τον Επίκουρο Καθηγητή Παρίση Γάλλο, το μέλος ΕΔΙΠ Ολυμπία Κωνσταντακοπούλου, τον υποψήφιο μεταδιδάκτορα Ιωάννη Μωύσογλου και τις υποψήφιες Διδάκτορες Μαρία Τσιαχρή και Ζωή Κατσιρούμπα. Τα σχετικά άρθρα έχουν δημοσιευθεί στα έγκριτα επιστημονικά περιοδικά “Psychiatry Interational” (impact factor = 1,2 ) και “Pediatric Reports” (impact factor = 1,4). Και τα δύο άρθρα είναι δωρεάν διαθέσιμα στους συνδέσμους https://doi.org/10.3390/psychiatryint6010025 και https://doi.org/10.3390/pediatric17020034 .

Είναι γνωστό βάσει βιβλιογραφίας ότι η παρατεταμένη και αλόγιστη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης σχετίζεται με ποικίλες δυσμενείς εκβάσεις όπως αποξένωση, κακή αυτό-εικόνα, χαμηλή αυτοεκτίμηση, εξουθένωση, προβλήματα στον ύπνο, συμπτώματα κατάθλιψης, άγχους και μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης. Ωστόσο, η γνώση μας όσων αφορά τις συσχετίσεις ανάμεσα στο TikTok και ζητήματα ψυχικής υγείας και λειτουργικότητας, βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο. Βασικό χαρακτηριστικό του TikTok που το καθιστά εθιστικό, παραγκωνίζοντας τα υπόλοιπα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, είναι οι εξελιγμένοι αλγόριθμοι ανάγνωσης των προτιμήσεων των χρηστών του. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη του TikTok καταγράφει με υψηλή ακρίβεια τις προτιμήσεις και τα ενδιαφέροντα του χρήστη, κατακλύζοντάς τον στη συνέχεια, με βίντεο συναφή με τα ενδιαφέροντά του. Η ικανότητα αυτή του TikTok να «διαβάζει» και να αποκωδικοποιεί λεπτομερώς τους χρήστες του, είναι που το καθιστά και τόσο εθιστικό. Χαρακτηριστικό αποτελεί το γεγονός ότι σε αρκετές χώρες έχει ήδη συζητηθεί ακόμη και το ενδεχόμενο της απαγόρευσης της χρήσης του TikTok ιδιαίτερα σε παιδιά και εφήβους, καθώς πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι μπορεί να επηρεάσει ακόμη και τις γνωστικές λειτουργίες των χρηστών. Στην Ελλάδα υπάρχουν περισσότεροι από 3,5 εκατομμύρια χρήστες του TikTok με το 33% να είναι κάτω των 25 ετών. Ως εκ τούτου, καθίσταται σαφές ότι η αξιόπιστη και έγκυρη μέτρηση του εθισμού στο TikTok είναι καθοριστικής σημασίας.

Από την έρευνά μας προέκυψε ότι ο μέσος χρόνος παραμονής των συμμετεχόντων στην εφαρμογή του TikTok ήταν 2,7 ώρες. Ο μέσος χρόνος ύπνου του δείγματος καθημερινά ήταν 6 ώρες, γεγονός που εγείρει προβληματισμό καθότι έρχεται σε αντίθεση με τις κατευθυντήριες γραμμές για καθημερινό ύπνο 8 με 9 ώρες. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι ο ένα στους τρεις δήλωσε ότι νιώθει αρκετά έως πολύ νυσταγμένος.

Το 16,9% των συμμετεχόντων ανήκε στην ομάδα υψηλού κινδύνου εμφάνισης εθισμού στο TikTok. Το 19,1% των γυναικών εμφάνισαν υψηλότερα επίπεδα εθισμού στο TikTok, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στους άνδρες ήταν μικρότερο και πιο συγκεκριμένα 7,3%. Επιπλέον, τα άτομα μικρότερης ηλικίας εμφάνισαν υψηλότερα επίπεδα εθισμού στο TikTok.

Εξαιρετικά σημαντικό είναι το εύρημα ότι τα άτομα με υψηλότερο επίπεδο εθισμού στο TikTok είχαν ταυτόχρονα και περισσότερα συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης. Επιπλέον, διαπιστώσαμε ότι όσο πιο υψηλά ήταν τα επίπεδα εθισμού στο TikTok, τόσο μειώνονταν οι ώρες ύπνου των συμμετεχόντων και αυξανόταν η υπνηλία στη δουλειά/τάξη. Τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετώπιζαν οι συμμετέχοντες ήταν η δυσκολία τους να ελέγξουν τον χρόνο που βρίσκονται στο TikTok, το γεγονός ότι χάνουν τον ύπνο τους λόγω του TikTok και ότι παραμελούν τη δουλειά τους ή το διάβασμά τους.

Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει στο γεγονός ότι το 55,7% των συμμετεχόντων είχαν συμπτώματα άγχους, ενώ το 31,5% είχαν συμπτωματολογία κατάθλιψης.

Η TikTok Addiction Scale περιλαμβάνει 15 ερωτήσεις και για να απαντηθούν χρειάζονται περίπου μόνο 3-4 λεπτά. Η Ελληνική και η Αγγλική έκδοση της κλίμακας για τη μέτρηση του εθισμού στο TikTok (TikTok Addiction Scale) είναι ελεύθερες προς χρήση στον σύνδεσμο http://scholar.uoa.gr/pegalan/tiktok-addiction-scale-0