Την Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου 2026 πραγματοποιήθηκαν με επιτυχία τα εγκαίνια του νέου Κέντρου Καινοτομίας στην Περιφερειακή Διεύθυνση Ηπείρου (Ιωάννινα), του δεύτερου Κέντρου Καινοτομίας στην περιφέρεια της χώρας, παρουσία της Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού κα. Σοφίας Ζαχαράκη, στελεχών της εκπαίδευσης, εκπροσώπων της ακαδημαϊκής και ερευνητικής κοινότητας, καθώς και μαθητών και εκπαιδευτικών. Το νέο Κέντρο Καινοτομίας Ηπείρου επισκέφτηκε το απόγευμα και ο Πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης.
Το έργο «Ανάπτυξη Κέντρων Καινοτομίας σε 13 Περιφερειακές Διευθύνσεις» (κωδικός ΟΠΣ ΤΑ 5200665) υλοποιείται από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων (ΙΤΥΕ) «Διόφαντος», στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας – Ελλάδα 2.0, με χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU και σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της εκπαίδευσης στην χώρα.
Το Κέντρο Καινοτομίας Ηπείρου στεγάζεται στο Δημοτικό Σχολείο Κάτω Μαρμάρων Ιωαννίνων και αποτελεί μέρος του Πανελλαδικού Δικτύου των 13 Κέντρων Καινοτομίας, τα οποία εγκαθίστανται σε κάθε Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης της χώρας και υποστηρίζονται επιστημονικά και παιδαγωγικά από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων (ΙΤΥΕ) «Διόφαντος». Στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, η Αναπληρώτρια Περιφερειακή Διευθύντρια Εκπαίδευσης Ηπείρου, κα Μπέση Μαρίνα, ο Αντιπρύτανης Έρευνας, Καινοτομίας και Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, κ. Θεόδωρος Ματίκας, ο Περιφερειάρχης Ηπείρου κ. Αλέξανδρος Καχριμάνης, ο Δήμαρχος Ιωαννιτών κ. Θωμάς Μπέγκας και ο Πρόεδρος Ινστιτούτου Τεχνολογίας Υπολογιστών και Εκδόσεων «ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ» Καθ. Δημήτριος Σερπάνος. Κατά τη διάρκεια των εγκαινίων, μαθητές, εκπαιδευτικοί και στελέχη της εκπαίδευσης είχαν την ευκαιρία να αλληλεπιδράσουν ενεργά και να πειραματιστούν με σύγχρονες τεχνολογικές εφαρμογές, στο πλαίσιο βιωματικών και συνεργατικών δράσεων, που αναδεικνύουν τον παιδαγωγικό προσανατολισμό του Κέντρου.
Οι μαθητές/τριες περιηγήθηκαν στους χώρους του Κέντρου Καινοτομίας και είχαν την ευκαιρία να εμπλακούν σε εκπαιδευτικές δραστηριότητες, οι οποίες στόχευαν (α) στην αξιοποίηση της ρομποτικής και των φορητών εργαστηρίων ως εργαλεία ενεργής διερεύνησης, κριτικής σκέψης και δημοκρατικής παιδείας, στο πλαίσιο ανθρωποκεντρικού μοντέλου STEM, (β) στις εφαρμογές εικονικής και επαυξημένης πραγματικότητας (VR / AR) για τη διερεύνηση σύνθετων εννοιών και τη σύνδεση της θεωρητικής γνώσης με βιωματικές εμπειρίες, (γ) στην αξιοποίηση ανθρωπόμορφων ρομπότ με εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης στην εκπαίδευση, με έμφαση στην κατανόηση και την κριτική προσέγγιση των δυνατοτήτων και των ορίων τους, (δ) στις δραστηριότητες Διαδικτύου των Πραγμάτων (IoT) με χρήση διατάξεων micro:bit για την ανάπτυξη μετεωρολογικού σταθμού, μέσω συλλογής και ανάλυσης δεδομένων σε πραγματικό χρόνο από πληθώρα αισθητήρων και (ε) στην τρισδιάστατη σχεδίαση και εκτύπωση αντικειμένων (3D printing) και στην τρισδιάστατη σάρωση (3D scanning) αναδεικνύοντας τη διαδικασία της ψηφιακής σχεδίασης και της σύγχρονης κατασκευής.
Στον χαιρετισμό της, η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, κα. Σοφία Ζαχαράκη, ανέδειξε την σπουδαιότητα των συνεργειών πολιτικών, κοινοτικών, κοινωνικών, ερευνητικών, ακαδημαϊκών φορέων για την επίτευξη της σύγχρονης πια ανάγκης για καινοτομία. Παράλληλα, επισημάνθηκε ιδιαίτερα το γεγονός ότι «τα Κέντρα Καινοτομίας ειδικά στην επαρχία, αναδεικνύουν την πολυτυπία των σχολείων σε όλη την Ελλάδα, και τις διαφορετικές εκπαιδευτικές ανάγκες που τα Κέντρα μπορούν να υπηρετήσουν, λαμβάνοντας υπόψιν τις ιδιαιτερότητες της εκπαιδευτικής κοινότητας σε κάθε περιφέρεια. Η συνεργασία, δε, όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης, πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης για την δημιουργία των Κέντρων Καινοτομίας φαίνεται ιδιαίτερα στην περιφέρεια. Το Κέντρο Καινοτομίας Ηπείρου λειτουργεί ως πρότυπο δημόσιας εκπαιδευτικής καινοτομίας, όπου η τεχνολογία εντάσσεται σε σαφές παιδαγωγικό, κοινωνικό και δημοκρατικό πλαίσιο, με στόχο τη διαμόρφωση ενεργών, κριτικά σκεπτόμενων και υπεύθυνων πολιτών». Παράλληλα, τονίστηκε ιδιαίτερα ότι τα Κέντρα Καινοτομίας μέσω του ασφαλούς και επιστημονικά ορθού και έγκυρου περιβάλλοντος που προσφέρουν, δίνουν την δυνατότητα να γνωρίσουν οι μαθητές/τριες την ηθική χρήση της τεχνολογίας, αναλογιζόμενοι ηθικά ερωτήματα και προβληματισμούς και κυρίως αξιοποιώντας την τεχνολογία σε επιστημονικά προβλήματα. Έτσι, οι πέντε αίθουσες των Κέντρων Καινοτομίας «γίνονται πηγές γνώσης, ευαισθητοποίησης, κινήτρου για μάθηση και διάχυσης της επιστήμης και της τεχνολογίας».
Ο Πρόεδρος του ΙΤΥΕ ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ, καθ. Δημήτρης Σερπάνος, σε αυτή την ομιλία τόνισε ότι «τα Κέντρα Καινοτομίας μπορούν να ενισχύσουν την περαιτέρω ενίσχυση της οικονομίας μέσω νέων πρωτοβουλιών και δραστηριοτήτων, ειδικά στην μετα-κορωνοϊό εποχή, καθώς έρχονται να συνδέσουν την εκπαιδευτική κοινότητα και τις νέες γενιές με την καινοτομία, με στόχο να επιτευχθεί η αμφίδρομη σχέση σχολείου- καινοτόμων προσεγγίσεων στην εκπαίδευση, στην οικονομία, στην κοινωνία». Τα Κέντρα Καινοτομίας μπορούν να εισάγουν τους μαθητές/τριες στη νεανική επιχειρηματικότητα και στην εφαρμογή καινοτόμων ιδεών για τη σύσταση νεοφυών επιχειρήσεων, ειδικά στις περιφέρειες της χώρας.
Η Καθηγήτρια του ΕΚΠΑ Ζαχαρούλα Σμυρναίου, Αντιπρόεδρος του ΙΤΥΕ ΔΙΟΦΑΝΤΟΣ και Επιστημονική Υπεύθυνη του έργου, ανέδειξε την επιστημονική κατάρτιση που προσφέρουν τα πέντε εργαστήρια που απαρτίζουν κάθε Κέντρο Καινοτομίας διαθεματικά, καθώς εφαρμόζουν τις παιδαγωγικές αρχές του Advanced Technology και πολυπρισματικά, καθώς αναδεικνύουν θέματα προηγμένης τεχνολογίας αλλά και προηγμένης επιστημονικής, ερευνητικής, κοινωνικής, πολιτισμικής και οικονομικής θεματολογίας. Έτσι, τα Κέντρα Καινοτομίας οδηγούν στην μετάβαση από την «εντυπωσιακή τεχνολογία» στην «εκπαιδευτική τεχνολογία». Όπως ανέφερε η ίδια, «ακολουθώντας τις διεθνείς τάσεις, σημαντικό μέρος της εκπαιδευτικής καινοτομίας καταλαμβάνουν τα ανθρωποειδή ρομπότ. Η χρήση αισθητήρων φέρνει πια στην εκπαίδευση χειροπιαστές εφαρμογές, όπως το στήσιμο ολόκληρων μετεωρολογικών σταθμών».
Παράλληλα, η τεχνολογία τίθεται στην υπηρεσία όχι μόνο κοινωνικοπολιτισμικών θεμάτων (socio-scientific issues), αλλά και παγκόσμιων θεμάτων (global issues). Τα “Global Issues” αναφέρονται σε σύνθετα προβλήματα παγκόσμιας εμβέλειας με κοινωνικές, οικονομικές, πολιτικές και περιβαλλοντικές διαστάσεις, ενώ η προσέγγιση και η διδασκαλία τους βρίσκεται στο κέντρο παγκόσμιων οργανισμών και συστάσεων, όπως το Education 2030 Framework for Action (FFA), που υιοθετήθηκε από τα κράτη-μέλη της UNESCO και λειτουργεί ως οδικός χάρτης για την υλοποίηση του Στόχου Βιώσιμης Ανάπτυξης 4 (SDG4), επιδιώκοντας τη διασφάλιση ποιοτικής, χωρίς αποκλεισμούς και ισότιμης εκπαίδευσης. Παράλληλα, η Ατζέντα 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, με τους 17 Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης, υπογραμμίζει ότι η εκπαίδευση αποτελεί βασικό μοχλό κοινωνικού μετασχηματισμού και ενεργού πολιτειότητας. Στο ίδιο πνεύμα, πρωτοβουλίες της UNESCO, όπως το Education for Sustainable Development (ESD) for 2030, το Framework for Culture and Arts Education και το Six Pillars Framework for Digital Transformation, ενισχύουν μια διεπιστημονική και ανθρωποκεντρική προσέγγιση της εκπαίδευσης, η οποία αντιμετωπίζει ζητήματα ανισότητας, κλιματικής αλλαγής και ψηφιακού χάσματος. Τα πλαίσια αυτά συνδέονται άμεσα με τη φιλοσοφία των Κέντρων Καινοτομίας, τα οποία λειτουργούν ως ανοικτά οικοσυστήματα μάθησης που γεφυρώνουν την τυπική εκπαίδευση με την έρευνα, τη βιομηχανία και την κοινωνία των πολιτών. Παράλληλα, μέσα από πρωτότυπα εκπαιδευτικά σενάρια εφαρμόζεται και η παιδαγωγική προσέγγιση της κοινωνικοσυναισθηματικής νοημοσύνης μέσω των ρομπότ με συναισθηματικές αντιδράσεις και της έρευνας σύγχρονων κοινωνικών θεμάτων που ενισχύουν την συναισθηματική νοημοσύνη των μαθητών/τριων.
Κεντρική ερευνητική στόχευση των Κέντρων Καινοτομίας είναι να μελετηθεί και ερευνητικά το τι μαθαίνουν οι μαθητές. Έτσι, η ερευνητική δραστηριότητα των Κέντρων Καινοτομίας θα αξιοποιήσει ερευνητικά πρωτόκολλα βασιζόμενα στο αναδυόμενο επιστημονικό πεδίο της Γνωστικής Παιδαγωγικής και της Νευροεκπαίδευσης μέσω headsets με την βοήθεια των οποίων ερευνάται η εγκεφαλική δραστηριότητα των μαθητών τόσο ως προς την πρόκληση ενδιαφέροντος, όσο και ως προς τις μαθησιακές δυσκολίες. Λαμβάνοντας μέρος στην διεθνή συζήτηση αναφορικά με το αν η Τεχνητή Νοημοσύνη πρέπει να περάσει στην εκπαίδευση, τα Κέντρα Καινοτομίας προσφέρουν έναν ασφαλή χώρο στους μαθητές/τριες, αναδεικνύοντας την ανθρωποκεντρική προσέγγιση της προηγμένης τεχνολογίας, η οποία θέτει τον μαθητή δημιουργό της τεχνολογίας και όχι απλώς χρήστη της.
Για όσους επιθυμούν να παρακολουθήσουν την πλήρη εκδήλωση των εγκαινίων, είναι διαθέσιμο το livestreaming:
