Πραγματοποιήθηκε ο Επίσημος Εορτασμός για την Εθνική Επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940

Πραγματοποιήθηκε την Δευτέρα 27 Οκτωβρίου ο επίσημος εορτασμός για την Εθνική Επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940 στη Μεγάλη Αίθουσα του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Το πρόγραμμα της τελετής περιελάμβανε προσφώνηση από την Αντιπρύτανι καθηγήτρια Σοφία Παπαϊωάννου και ομιλία του Προέδρου του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών Καθηγητή Ιωάννη Παναγιωτόπουλου με τίτλο: «Ελευθερία, Πατρίδα, Ταυτότητα: Ο Νέος Πατριωτισμός των Ελλήνων».

Το πρόγραμμα ολοκληρώθηκε με σύντομο μουσικό πρόγραμμα από τη Μικτή Χορωδία του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Νωρίτερα, πραγματοποιήθηκε η καθιερωμένη στέψη των ανδριάντων στον χώρο των Προπυλαίων από τον Aναπληρωτή Πρόεδρο του Συμβουλίου Διοίκησης καθηγητή Νικόλαο Θωμαΐδη.

Η Αντιπρύτανις καθηγήτρια Σοφία Παπαϊωάννου ανέφερε μεταξύ άλλων στην προσφώνησή της «Η 28η Οκτωβρίου 1940 αποτελεί μία από τις κορυφαίες στιγμές της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Η άρνηση της Ελλάδας να υποταχθεί στις αξιώσεις της φασιστικής Ιταλίας και η απόφαση του λαού να υπερασπιστεί την ελευθερία του έθεσαν τα θεμέλια ενός συλλογικού μύθου αντίστασης που ξεπερνά την εποχή του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. 85 χρόνια αργότερα, η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου δεν είναι μόνο μια ιστορική ανάμνηση· είναι επίσης ένας καθρέφτης για τη σύγχρονη ελληνική κοινωνία και τον κόσμο του 21ου αιώνα, όπου οι έννοιες της ελευθερίας, της δημοκρατίας και της αλληλεγγύης εξακολουθούν να δοκιμάζονται…Το «Όχι» δεν ήταν απλώς μια πολιτική απόφαση της κυβέρνησης Μεταξά· ήταν κυρίως η αυθόρμητη έκφραση της συλλογικής βούλησης ενός λαού που, παρά τις εσωτερικές του αντιφάσεις, επέλεξε την αξιοπρέπεια έναντι της υποταγής. Στον 21ο αιώνα, όπου τα κράτη και οι κοινωνίες αντιμετωπίζουν ποικίλες μορφές εξάρτησης —οικονομικές, πολιτικές, τεχνολογικές— το μήνυμα της ανεξαρτησίας και της αντίστασης στην αυθαιρεσία παραμένει επίκαιρο. Το «Όχι» λειτουργεί ως διαχρονική υπενθύμιση ότι η ελευθερία απαιτεί θάρρος, ενότητα και επίγνωση της ιστορικής ευθύνης.

… Σήμερα, σε μια Ευρώπη που αναζητά εκ νέου το νόημα της ενότητάς της μέσα από κρίσεις —οικονομικές, μεταναστευτικές, γεωπολιτικές—, η 28η Οκτωβρίου υπενθυμίζει ότι η ταυτότητα της Ευρώπης θεμελιώνεται πάνω στην αντίσταση στον ολοκληρωτισμό και στην υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Το «Όχι» του 1940 αποκτά, έτσι, μια διαρκή ευρωπαϊκή διάσταση — όχι ως μύθος εθνικής αυτάρκειας, αλλά ως παράδειγμα δημοκρατικής ευθύνης… 

Στον 21ο αιώνα, όπου οι κοινωνίες χαρακτηρίζονται από ταχύτητα, πληθωρισμό πληροφορίας και ιστορική λήθη, η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου λειτουργεί ως άσκηση συλλογικής μνήμης. Οι παρελάσεις, τα σχολικά προγράμματα, τα μνημεία και οι τελετές δεν αποτελούν απλώς τυπικές επαναλήψεις του παρελθόντος, αλλά τρόπους με τους οποίους η κοινωνία επαναπροσδιορίζει τη σχέση της με την ιστορία… Η 28η Οκτωβρίου καλεί σε αναθεώρηση των εννοιών του πατριωτισμού και της ελευθερίας, όχι ως συναισθηματικών συνθημάτων, αλλά ως ενεργών στάσεων ζωής…

Στον 21ο αιώνα, οι προκλήσεις έχουν αλλάξει μορφή. Οι πόλεμοι δεν είναι πάντοτε συμβατικοί, αλλά οικονομικοί, πολιτισμικοί και τεχνολογικοί. Η απειλή για την ελευθερία μπορεί να προέρχεται από την υποβάθμιση της δημοκρατίας, την παραπληροφόρηση, την εξάρτηση από μηχανισμούς ισχύος ή την αδιαφορία των πολιτών. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η 28η Οκτωβρίου λειτουργεί ως ιστορική υπενθύμιση της αξίας της ενεργούς αντίστασης: του θάρρους να πει κανείς «όχι» σε στη δημαγωγία, σε ό,τι παραβιάζει τη δικαιοσύνη και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.

Σε μια εποχή παγκοσμιοποίησης, περιβαλλοντικής κρίσης και κοινωνικών ανισοτήτων, η 28η Οκτωβρίου υπενθυμίζει ότι η αληθινή πρόοδος δεν επιτυγχάνεται χωρίς ομόνοια, ηθικό προσανατολισμό και κοινωνική αλληλεγγύη…Έτσι, η 28η Οκτωβρίου δεν είναι απλώς μια εθνική εορτή, αλλά μια διαχρονική υπενθύμιση ότι κάθε εποχή χρειάζεται το δικό της «Όχι» — ένα «Όχι» απέναντι στην απάθεια, στον αυταρχισμό και στην απώλεια του ανθρώπινου μέτρου.»

Φωτογραφίες: Δημήτρης Κωνσταντινίδης