Ανασκόπηση του 10ου Διεθνούς Συνεδρίου Ναυτικού Δικαίου με θέμα: “Η προστασία της ναυτιλιακής επιχείρησης σε ένα μεταβαλλόμενο, ρυθμιστικά και πραγματικά, περιβάλλον” [26-28/5/22, Ίδρυμα Ευγενίδου]

Το 10ο Διεθνές Συνέδριο Ναυτικού Δικαίου, με θέμα “H Προστασία της Ναυτιλιακής Επιχείρησης σε ένα Μεταβαλλόμενο, Ρυθμιστικά και Πραγματικά, Περιβάλλον“, πραγματοποιήθηκε από τον Δικηγορικό Σύλλογο Πειραιώς, στις 26 με 28 Μαΐου 2022, στο Ίδρυμα Ευγενίδου. Το Συνέδριο είχε πανηγυρικό χαρακτήρα, καθώς γιορτάσθηκαν, παράλληλα τα 100 έτη ίδρυσης του Δικηγορικού Συλλόγου Πειραιώς. Πρόεδρος του 10^ου Διεθνούς Συνεδρίου διετέλεσε η κα Λία Αθανασίου, Καθηγήτρια Εμπορικού Δικαίου, της Νομικής Σχολής Αθηνών, ΕΚΠΑ. Το Συνέδριο τίμησε με την παρουσία της η Α.Ε. η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου.

Το Τμήμα Διαχείρισης Λιμένων και Ναυτιλίας ΕΚΠΑ συμμετείχε με τις επιστημονικές εργασίες δύο μελών ΔΕΠ. Ο κ. Θεόδωρος Συριόπουλος, Καθηγητής Ναυτιλιακής Χρηματοοικονομικής και Πρόεδρος του Τμήματος, ανέπτυξε το θέμα: ‘Alternative Financing Instruments in Shipping Business: An Economic Approach’ (‘Εναλλακτικά Χρηματοδοτικά Εργαλεία στις Ναυτιλιακές Επιχειρήσεις: Μία Οικονομική Προσέγγιση’). Ο Δικηγόρος κ. Λουκάς Ζυγούρος, Επισκέπτης Καθηγητής Ναυτικού Δικαίου στο Τμήμα ΔΙΛΙΝ, τη Νομική Σχολή ΕΚΠΑ και το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ανέπτυξε το θέμα: ‘The Obligation of Seaworthiness “Revisited”  in the Light of New Regulatory Interventions in Shipping’ (‘Η Υποχρέωση Αξιοπλοΐας Όπως ‘’Αναθεωρείται’’ υπό το Πρίσμα των Νέων Ρυθμιστικών Επεμβάσεων στη Ναυτιλία’).

Τα κύρια ερευνητικά πορίσματα της μελέτης του κ. Θεόδωρου Συριόπουλου συνοψίζονται στα ακόλουθα:

-οι διεθνείς εξελίξεις (χρηματοοικονομική κρίση, πανδημία, γεωπολιτικές συγκρούσεις) ασκούν αρνητικές επιδράσεις σε κρίσιμους μακροοικονομικούς δείκτες, την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη, τις διεθνείς θαλάσσιες εμπορικές ροές και τα αποτελέσματα των ναυτιλιακών επιχειρήσεων

-ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης προβλέπεται να επιβραδυνθεί σε 3.6% για το 2022 και 2023 και σε 3.3% μεσοπρόθεσμα (έναντι 6.1% το 2021), με σημαντικότερη επιβάρυνση στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ

-παρά τις αλλεπάλληλες διεθνείς κρίσεις, το θαλάσσιο εμπόριο επιδεικνύει αξιοσημείωτη αντοχή και σχετικά ταχεία ανάκαμψη μετά τις πτώσεις

-η σημαντική άνοδος τιμών σε κρίσιμους παραγωγικούς συντελεστές, ενεργειακά προϊόντα και διατροφικές πρώτες ύλες (σιτηρά, είδη διατροφής, πετρέλαιο, φυσικό αέριο, μέταλλα κ.α.) διαμορφώνουν ισχυρές πληθωριστικές συνθήκες και τάσεις ανοδικών επιτοκίων, με αρνητικό αντίκτυπο για τις ναυτιλιακές επιχειρήσεις  

-ένας αριθμός τραπεζικών ιδρυμάτων αποσύρεται από την δανειακή χρηματοδότηση της ναυτιλίας – εντούτοις, ο ρυθμός ανάπτυξης του παγκόσμιου στόλου καταδεικνύει ότι εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης καλύπτουν σταδιακά το τραπεζικό κενό

-νέες πηγές χρηματοδότησης περιλαμβάνουν πρωτίστως κινέζικες, αλλά και ιαπωνικές και κορεατικές εταιρίες leasing, private equity funds και export credit agencies, μεταξύ άλλων

-ανερχόμενη διείσδυση εμφανίζουν σύγχρονα εργαλεία (όπως πράσινα ομόλογα – green bonds) που υποστηρίζουν τη χρηματοδότηση φιλικών προς το περιβάλλον (‘πράσινων’) επενδύσεων – πρόσφατες πρωτοβουλίες όπως τα Poseidon Principles (από ομάδα ναυτιλιακών τραπεζών) και το Sea Cargo Charter (από ναυλωτές ξηρού φορτίου) αναμένεται να υποστηρίξουν περαιτέρω την κατεύθυνση αυτή

-στρατηγικές στο πλαίσιο ESG (environmental – social – governance) στη ναυτιλία προωθούν δράσεις που στοχεύουν, εκτός από οικονομικά, και σε περιβαλλοντικά, κοινωνικά και διοικητικά αποτελέσματα.

-η συμμόρφωση των ναυτιλιακών επιχειρήσεων με τους διεθνείς κανόνες προστασίας του περιβάλλοντος (ΙΜΟ 2020) συνεπάγεται σημαντικές ανάγκες σε χρηματοδοτικά κεφάλαια τόσο για την ναυπήγηση σύγχρονων πλοίων όσο και για τη χρήση φιλικότερων καυσίμων.

Τα κύρια ερευνητικά πορίσματα της μελέτης του κ. Λουκά Ζυγούρου συνοψίζονται στα ακόλουθα:

1. τεκμηριωμένη προσέγγιση του διεθνούς και ημεδαπού νομικού πλαισίου και των συναφών συμβατικών ρητρών των ναυλοσυμφώνων και των ειδών της αξιοπλοΐας και αξιολόγηση του υφιστάμενου νομικού πλαισίου
   
2. ανάλυση χρόνου εκπλήρωσης της υποχρέωσης της αξιοπλοΐας, όπως επίσης και ο τρόπος εκπλήρωσης της δέουσας επιμέλειας και οι απορρέουσες από το άρθρο 3§1 ΚΧΒ υποχρεώσεις
   
3. εξέταση του νομικού πλαισίου (διεθνούς, ευρωπαϊκού και ημεδαπού), ως προς την ασφάλεια πλοίων και λιμενικών εγκαταστάσεων (ISPS Code) – με έμφαση, αφενός, στα επίπεδα ασφάλειας και τις συναφείς υποχρεώσεις των εταιριών και των πλοίων και, αφετέρου, στα εξ αυτών προκύπτοντα ζητήματα αναξιοπλοΐας (υλικής και νομικής) για το πλοίο, τον πλοίαρχο και το πλήρωμα
   
4. αναλυτική παράθεση του νομικού πλαισίου της ΔΣ Ναυτικής Εργασίας (2006), όπως ισχύει, και ανάδειξη κρίσιμων ζητημάτων αναξιοπλοΐας από τη σκοπιά του διεθνούς και του ευρωπαϊκού δικαίου
   
5. αποτίμηση επίδρασης της πανδημίας (COVID -19) στη ναυτική εργασία και την εισαγωγή της ρήτρας της ανωτέρας βίας στις συμβάσεις της ναύλωσης, σε συνάρτηση με τα συναφή ανακύπτοντα νομικά ζητήματα της αναξιοπλοΐας
   
6. μελέτη της αξιοπλοΐας υπό το πρίσμα της ΔΣ ‘για τα Πρότυπα εκπαίδευσης, έκδοσης πιστοποιητικών και τήρησης φυλακών των ναυτικών’ και υπό το συναφές ευρωπαϊκό και εθνικό δίκαιο.

Στο παρακάτω αρχείο τίθεται το Δελτίο Τύπου του Συνεδρίου: