Επίτιμος διδάκτορας της Νομικής Σχολής και του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας της Θεολογικής Σχολής του ΕΚΠΑ αναγορεύθηκε ο πρώην Αντιπροέδρος της Κυβέρνησης, Ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Ευάγγελος Βενιζέλος

Επίτιμος διδάκτορας της Νομικής Σχολής και του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας της Θεολογικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών αναγορεύθηκε ο πρώην Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης, Ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Ευάγγελος Βενιζέλος.

Η τελετή αναγόρευσης πραγματοποιήθηκε την την Τετάρτη, 6 Μαΐου 2026 , στη Μεγάλη Αίθουσα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (κεντρικό κτήριο, Πανεπιστημίου 30).

Η Αυτού Θειοτάτη Παναγιότητα, ο Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης, κ. Βαρθολομαίος Α΄ τίμησε με την παρουσία του την τελετή.

Στην εκδήλωση παρέστησαν ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Ιερώνυμος Β‘, η Υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, ως εκπρόσωπος του Πρωθυπουργού, ο αρχηγός της Μείζονος Αντιπολιτεύσεως, Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, η τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Προκόπιος Παυλόπουλος, ο πρώην πρωθυπουργός, Παναγιώτης Πικραμμένος, ο πρώην πρωθυπουργός, Αντώνιος Σαμαράς, ο πρώην Πρόεδρος ΕΛ.ΣΥΝ., υπηρεσιακός Πρωθυπουργός, Ιωάννης Σαρμάς, ο Υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Βασίλειος Κικίλιας, η Υπουργός Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νικόλαος Δένδιας, η Υφυπουργός Εξωτερικών, Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, ο Βουλευτής, πρώην Υπουργός, Χρήστος Σταϊκούρας, η Βουλευτής, πρώην Υπουργός, Ντόρα Μπακογιάννη, ο πρώην Υπουργός, Βουλευτής, Άγγελος Συρίγος, ο πρώην Υπουργός, Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ, Τάσος Γιαννίτσης, ο πρώην Υπουργός, Ομότιμος Καθηγητής Οικονομικού Πανεπιστήμιου, Γεώργιος Αλογοσκούφης, ο πρώην Υπουργός και Βουλευτής, Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, ο πρώην Υπουργός, Βουλευτής, Δημήτρης Καιρίδης, ο πρώην Υπουργός, Βουλευτής, Ευρυπίδης Στυλιανίδης, η πρώην Υφυπουργός, Βουλευτής, Άννα Μάνη-Παπαδημητρίου, η τέως Υφυπουργός Παιδείας, Βουλευτής, Ζέττα Μακρή, η πρώην Υφυπουργός, Βουλευτής, Μιλένα Αποστολάκη, ο πρώην Υφυπουργός, η Ομότιμη Καθηγήτρια, Βουλευτής Αθηνά Λινού, Γιάννης Ζαφειρόπουλος, ο Δ’ Αντιπρόεδρος της Βουλής, Πάρις Κουκουλόπουλος, ο Βουλευτής Λάρισας, Γενικός Γραμματέας της ΚΟ ΝΔ, Μάξιμος Χαρακόπουλος, ο Βουλευτής Δωδεκανήσου, Νικόλαος Υψηλάντης, ο πρώην Ευρωπαίος Επίτροπος, Βουλευτής, Δημήτρης Αβραμόπουλος, ο Ευρωβουλευτής και πρώην Υπουργός, Ευάγγελος Μεϊμαράκης, ο Βουλευτής, Πέτρος Παππάς, ο Γεν. Γραμματέας Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, Αντώνιος Οικονόμου, η τέως Υφυπουργός, τέως Αντιπρόεδρος της Βουλής, Ροδούλα Ζήση, ο πρώην Υφυπουργός, Καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Θεόδωρος Παπαθεοδώρου, ο Γεν. Γραμματέας Υπουργείου Ανάπτυξης, Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ, Ναπολέων Μαραβέγιας, ο πρόεδρος ΣτΕ, Μιχαήλ Πικραμένος, η πρόεδρος του ΝΣΚ, Νίκη Μαριόλη, η πρόεδρος Ελεγκτικού Συνεδρίου, Σωτηρία Ντούνη, η Επίτροπος της Επικρατείας των Τακτικών Διοικητικών Δικαστηρίων, Αγγελική Παπαπαναγιώτου-Λεζά, ο Αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου, Παναγιώτης Λυμπερόπουλος, ο αντιπρόεδρος ΣτΕ, Χρήστος Ντουχάνης, ο αντιπρόεδρος ΣτΕ, Δημήτριος Εμμανουηλίδης, ο πρώην αντιπρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας και τέως πρόεδρος της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών, Χρήστος Ράμμος, ο τέως Πρόεδρος Δικαστηρίου Ευρωπαϊκής Ένωσης, Επίτιμος Διδάκτορας ΕΚΠΑ, Βασίλειος Σκουρής, ο Επίτροπος Επικρατείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο, Αντώνιος Νικητάκης, η πρόεδρος της Εταιρίας Ελλήνων Δικαστικών Λειτουργών για τη Δημοκρατία και τις Ελευθερίες, Μαργαρίτα Στενιώτη, ο πρόεδρος ΝΣΚ ε.τ., Ιωάννης-Κωνσταντίνος Χαλκιάς, ο πρόεδρος ΝΣΚ ε.τ., Χρήστος Γεραρής, ο πρόεδρος ΣτΕ ε.τ., Κωνσταντίνος Μενουδάκος, ο πρόεδρος Α.Π. ε.τ., Αθανάσιος Κουτρουμάνος, η πρόεδρος Α.Π. ε.τ., Ιωάννα Κλαπά, ο πρώην Εισαγγελέας Α.Π., Ισίδωρος Ντογιάκος, ο Πολιτικός Διοικητής Αγίου Όρους, Αλκιβιάδης Στεφανής, ο Μητροπολίτης Λαοδικείας κ. Θεοδώρητος, Διευθυντής του Γραφείου Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην Αθήνα, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γουινέας κ. Γεώργιος, Εκπρόσωπος του Πατριάρχη Αλεξανδρείας στην Αθήνα, οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες: Ανέων κ. Μακάριος, Βελεστίνου κ. Δαμασκηνός, Πειραιώς κ. Σεραφείμ, Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας, Κώου και Νισύρου κ. Ναθαναήλ, Μεσσηνίας κ. Χρυσόστομος, Κρήνης κ. Κύριλλος, Νέας Ιωνίας, Φιλαδελφείας, Ηρακλείου και Χαλκηδόνος κ. Γαβριήλ, Φθιώτιδος κ. Συμεών, Περιστερίου κ. Γρηγόριος, οι Θεοφιλέστατοι Επίσκοποι: Τανάγρας κ. Απόστολος, Αχελώου κ. Νήφων και Επιδαύρου κ. Νικόδημος, ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Καθολικών Αθηνών, Θεόδωρος Κοντίδης, ο Γεν. Γραμματέας Ακαδημίας Αθηνών, Αντώνιος Ρεγκάκος, ο Ακαδημαϊκός, πρώην Πρύτανης ΕΚΠΑ, Επίτιμος Καθηγητής Νομικής, Μιχαήλ Σταθόπουλος, ο Ακαδημαϊκός, Επίτιμος Καθηγητής Νομικής, Απόστολος Γεωργιάδης, ο Ακαδημαϊκός, Πασχάλης Κιτρομηλίδης, ο Ακαδημαϊκός, Σωτήρης Ριζάς, ο Ακαδημαϊκός, Σταμάτιος Κριμιζής, ο Αντιπρόεδρος Ακαδημίας Αθηνών, Αθανάσιος Φωκάς, ο Ακαδημαϊκός, Άρης Ροζάκης, ο Ακαδημαϊκός, Χαράλαμπος Ρούσσος, ο πρώην Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών, Μιχαήλ Τιβέριος, ο Μεγάλος Ευεργέτης και Επίτιμος Διδάκτορας του ΕΚΠΑ Αθάνασιος Μαρτίνος, ο αναπληρωτής πρόεδρος Συμβουλίου Διοίκησης του ΕΚΠΑ, Νικόλαος Θωμαΐδης, το Μέλος Συμβουλίου Διοίκησης ΕΚΠΑ, Σπυρίδων Βλαχόπουλος, το Μέλος Συμβουλίου Διοίκησης ΕΚΠΑ, Δημήτριος Καινούργιος, το Μέλος Συμβουλίου Διοίκησης ΕΚΠΑ, Αθανασία Σμυρνιώτου, το Μέλος Συμβουλίου Διοίκησης ΕΚΠΑ, Αχιλλέας Χαλδαϊάκης, ο Αντιπρύτανης, Ευστάθιος Ευσταθόπουλος, η Αντιπρύτανις, Σοφία Παπαϊωάννου, ο Αντιπρύτανης, Χρήστος Καραγιάννης, η Κοσμήτορας Επιστημών Υγείας, Παγώνα Λάγιου, ο Κοσμήτορας Θεολογικής Σχολής, Εμμανουήλ Καραγεωργούδης, ο Κοσμήτορας Νομικής Σχολής, Κωνσταντίνος Χριστοδούλου, ο Κοσμήτορας Φιλοσοφικής Σχολής, Δημήτριος Δρόσος, ο πρώην Πρύτανης, Επίτιμος Καθηγητής, Γεώργιος Μπαμπινιώτης, ο πρώην Πρύτανης, Επίτιμος Καθηγητής, Χρήστος Κίττας, ο πρώην Πρύτανης, Ομότιμος Καθηγητής, Θεόδωρος Φορτσάκης, ο πρώην Πρύτανης, Ομότιμος Καθηγητής, Δημοσθένης Ασημακόπουλος, ο Πρύτανης Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Κυριάκος Αναστασιάδης, ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς Μιχαήλ Σφακιανάκης, η Πρύτανης Παντείου Πανεπιστημίου, Χριστίνα Κουλούρη, ο Αντιπρύτανης ΑΠΘ, Νικόλαος Μαγγιώρος, ο μουσικοσυνθέτης και Επίτιμος Διδάκτορας του ΕΚΠΑ, Σταύρος Ξαρχάκος, ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ, Ιωάννης Στουρνάρας. Επίσης οι επιχειρηματίες Ευάγγελος Μυτιληναίος, Μαριάνα Λάτση, Γιώργος Ζανιάς, πρώην υπηρεσιακός υπουργός Οικονομικών στην Υπηρεσιακή Κυβέρνηση Παναγιώτη Πικραμμένου και πρόεδρος του ΔΣ Eurobank, o Φωκίων Καραβίας, CEO Eurobank, o Γκίκας Χαρδούβελης, πρόεδρος Εθνικής Τράπεζας, οι Παναγιώτης Τσάκος, Απόστολος Ταμβακάκης και Γιώργος Βερνίκος. Ακόμη, παρέστησαν ο Πρόεδρος Πολιτιστικού Ιδρύματος Alpha Bank, Β. Ράπανος, ο Πρόεδρος της Τράπεζας Πειραιώς, Γιώργος Χατζηνικολάου, ο Πρόεδρος της Hellenic Bank Κύπρου, Πέτρος Χριστοδούλου.

 

Την προσφώνηση έκανε ο Πρύτανης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Καθηγητής Γεράσιμος Σιάσος.

Την παρουσίαση του έργου και της προσωπικότητας του τιμωμένου πραγματοποίησαν:

− το μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητής της Νομικής Σχολής, Σπυρίδωνας Βλαχόπουλος.

− η Πρόεδρος του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας, καθηγήτρια Κίρκη Κεφαλέα.

Ακολούθησε η αναγόρευση του τιμωμένου:

Την ανάγνωση των κειμένων των Ψηφισμάτων της Νομικής Σχολής και του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας της Θεολογικής Σχολής, της Αναγόρευσης και του Διδακτορικού Διπλώματος έκαναν ο Κοσμήτορας της Νομικής Σχολής, καθηγητής Κωνσταντίνος Χριστοδούλου και η Πρόεδρος του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Θρησκειολογίας, καθηγήτρια Κίρκη Κεφαλέα.

Η περιένδυση του τιμωμένου με την Πανεπιστημιακή τήβεννο πραγματοποιήθηκε από τους Κοσμήτορες της Νομικής Σχολής και της Θεολογικής Σχολής, καθηγητές Κωνσταντίνο Χριστοδούλου και Εμμανουήλ Καραγεωργούδη.

Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η επίδοση τιμητικού μεταλλίου στον πρ. Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης, ομότιμο καθηγητή Συνταγματικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, κύριο Ευάγγελο Βενιζέλο.

Η τελετή ολοκληρώθηκε με την ομιλία του τιμώμενου, με τίτλο: «Η Τεχνητή Νοημοσύνη ως πρόκληση για την κυριαρχία, τον συνταγματισμό, και την πολιτική θεολογία».

Στην προσφώνησή του ο Πρύτανης Καθηγητής  Γεράσιμος Σιάσος  ανέφερε μεταξύ άλλων «Ο Ευάγγελος Βενιζέλος είναι μία από τις πλέον επιδραστικές προσωπικότητες της ελληνικής ακαδημαϊκής κοινότητας. Το σπουδαίο συγγραφικό και επιστημονικό έργο του έχει επηρεάσει καθοριστικά τους νομικούς του Συνταγματικού Δικαίου, ενώ έντονη είναι η επίδρασή του και στον ευρύτερο δημόσιο βίο, μέσα από τη σημαντική και πολυδιάστατη παρουσία του στη δημόσια ζωή.
Το έργο του, εκτενές και πολυδιάστατο, χαρακτηρίζεται από επιστημονική πληρότητα και ερμηνευτική οξύτητα καλύπτοντας το σύνολο σχεδόν των κρίσιμων ζητημάτων του Δικαίου που εκτείνονται από το συνταγματικό και το δημόσιο δίκαιο έως τη θεωρία των θεσμών και τις ευρωπαϊκές πολιτικές.
Με περισσότερες από 300 επιστημονικές μελέτες ως μόνος συγγραφέας σε επιστημονικά περιοδικά, πρακτικά συνεδρίων και συλλογικούς τόμους, 13 μονογραφίες, 12 συλλογές μελετών, 14 διδακτικά βιβλία και βοηθήματα και επιμέλεια σε 12 συλλογικούς τόμους, το πολυσχιδές έργο του εκτείνεται και πέρα των ορίων της νομικής επιστήμης, σε πεδία όπως, η πολιτική, η οικονομία, η θεολογία και ο πολιτισμός.
Οι παρεμβάσεις του σε ζητήματα που αφορούν τη λειτουργία των μέσων ενημέρωσης, τη διαχείριση του δημόσιου χρέους ή τη θέση της χώρας στο ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον αποτυπώνουν μια ευρύτερη αντίληψη για τον ρόλο του επιστήμονα ως ενεργού συνομιλητή της κοινωνίας.
Σήμερα, οι δύο Σχολές του πρώτου και μεγαλύτερου Πανεπιστημίου του Ελληνισμού, με ομόφωνες αποφάσεις τους και πρωτίστως η Νομική Σχολή, τιμά τον Ευάγγελο Βενιζέλο, όχι για την πολιτική του διαδρομή, αλλά για την κορυφαία επιστημονική του πορεία και τη αδιαμφισβήτητη συμβολή του στην νομική επιστήμη και τη δημόσια παιδεία.
Συνολικά, ο Ευάγγελος Βενιζέλος ενσαρκώνει το πρότυπο του πανεπιστημιακού δασκάλου που συνδυάζει την επιστημονική αρτιότητα με τη θεσμική ευθύνη.
Εκ μέρους των Πρυτανικών Αρχών, του Συμβουλίου Διοίκησης και της Συγκλήτου, σας εκφράζουμε τις θερμότερες ευχαριστίες μας για την πολυετή, αδιάλειπτη και ουσιαστική συμβολή σας στην Νομική Επιστήμη και την Εκπαίδευση, καθώς και τη συνεχή και πολυδιάστατη επιστημονική συνεργασία σας με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστημίου Αθηνών».

Ο κ. Ευάγγελος Βενιζέλος μετά την αναγόρευση, εξέφρασε τις ευχαριστίες του και απευθύνοντας την καθιερωμένη αντιφώνηση ανέφερε μεταξύ άλλων: « Ο ψηφιακός συνταγματισμός (digital constitutionalism) που επιχειρεί να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις του διαδικτύου και της συγκέντρωσης, αποθήκευσης ( στο « Νέφος» / cloud) και επεξεργασίας μεγάλων δεδομένων (big data) είναι και αυτός κρατικοκεντρικός. Απέναντι σε αυτόν οι μεγάλες πλατφόρμες (όπως η META / FB ) επιχείρησαν να αναπτύξουν ένα «ιδιωτικό συνταγματισμό», με δικούς τους κανόνες που συγκροτούν μια εταιρική οιονεί έννομη τάξη και δικά τους οιονεί συνταγματικά δικαστήρια.
Μετά την εκθετική ανάπτυξη της ΤΝ οι μεγάλες εταιρείες προβάλλουν πλέον την Constitutional AI ως δέσμη αρχών ενσωματωμένη στις δικά τους συστήματα με χαρακτηριστικό παράδειγμα το Anthropic : Claude’s Constitution. Τα συστήματα όμως αυτά έχουν την τάση να υποδύονται ότι συμμορφώνονται στο ενσωματωμένο σε αυτά «σύνταγμα».
Η κρατικοκεντρική αντίληψη επανέρχεται με την πρόταση μιας public constitutional AI που υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.
Οι μεγάλες εταιρείες που ελέγχουν τις τεχνολογικές εξελίξεις και την αγορά σε παγκόσμιο επίπεδο πηγαίνουν πλέον στον πυρήνα του ζητήματος, διεκδικούν οιονεί κυριαρχία. Μάλιστα ο συνδυασμός ψηφιακής κυριαρχίας, κυριαρχίας επί των δεδομένων και ΤΝ προσλαμβάνει χαρακτηριστικά πολιτικής θεολογίας καθώς πρόκειται για μια οιονεί κυριαρχία: «πανταχού παρούσα» λόγω της πανταχού παρούσας υποδομής, «παντογνώστρια» λόγω της τεράστιας συγκέντρωσης δεδομένων και των ικανοτήτων προβλεπτικής ανάλυσης, «αόρατη» λόγω της λειτουργικής αδιαφάνειας και «άμεσα αποτελεσματική» καθώς έχει δυνατότητα στιγμιαίας εκτέλεσης των αποφάσεών της. Υπό την πίεση της ΤΝ μπορούμε να πούμε ότι συντελείται η μετάβαση από την πολιτική θεολογία της κυριαρχίας στην πολιτική θεολογία της παντογνωσίας/ πανεπιστήμης (omniscience). Βασικοί εταιρικοί παίκτες στο πεδίο της επεξεργασίας των big data σε συνδυασμό με εφαρμογές ΤΝ εκφράζονται με όρους θεολογικούς για να προωθήσουν τους στρατηγικούς στόχους τους και να νομιμοποιήσουν την αντίληψη που δηλώνουν ότι τους καθοδηγεί. Στο πεδίο αυτό η πιο χαρακτηριστική περίπτωση φαίνεται να είναι ο Peter Thiel συνιδρυτής και πρόεδρος της Pàlantir, εταιρείας που κυριαρχεί στην επεξεργασία των big data.
Ο τεχνολογικός ανταγωνισμός στο πεδίο της ΤΝ, σε συνδυασμό με το διαδίκτυο και τη συλλογή, αποθήκευση και επεξεργασία big data, ως ανταγωνισμός μεταξύ εταιρειών, μεταξύ εταιρειών και κρατών και μεταξύ κρατών αναδεικνύει κατά βάθος και πάλι ως επίδικο αντικείμενο τη φιλελεύθερη δημοκρατία. Αν η δυτική, φιλελεύθερη, συνταγματική δημοκρατία δεν προστατεύσει τον εαυτό της έναντι του κινδύνου της θεσμικής και αξιακής υπονόμευσης της μέσω ανεξέλεγκτων, καταχρηστικών και παραβατικών εφαρμογών της ΤΝ και όλου του πλέγματος των νέων τεχνολογιών, δεν έχει ουσιαστικό νόημα η κατίσχυση της Δύσης στον τεχνολογικό και οικονομικό ανταγωνισμό επί του πεδίου της ΤΝ. Η Ελλάδα, χωρίς μικρομεγαλισμούς και εύκολες κοινοτοπίες, πρέπει να έχει ως κράτος και πολιτικό σύστημα, ως επιστημονική κοινότητα και ως κοινωνία πολιτών συνείδηση του επίδικου αντικειμένου και της διακινδύνευσης και να κινείται αναλόγως σε όλα τα πεδία».

 

 

 

Φωτογραφίες: Δημήτρης Κωνσταντινίδης