Το τραύμα θεωρείται βασικό πολιτικοπολιτισμικό φαινόμενο της εποχής μας, που προκαλεί ποικίλα συναισθήματα. Η ressentiment (που παραπέμπει, χωρίς να εξαντλείται, στις σημασίες της πικρίας, της μνησικακίας, της δυσφορίας, της εχθρότητας) είναι ένα συναφές ατομικό και συλλογικό πολιτικό συναίσθημα, που συνδέεται με ανασφάλειες και ηθικά πλήγματα. Αμφότερα αποτελούν θεμελιώδεις εμπειρίες της ύστερης νεωτερικότητας.
Tο βιβλίο εξετάζει τα δύο αυτά κεντρικά θέματα, υπό το θεωρητικό πρίσμα ενός ήπιου κοινωνικού κονστρουξιονισμού, στο πλαίσιο της πολιτικής κοινωνιολογίας της συγκίνησης (ή των συναισθημάτων): ενός διακριτού υποπεδίου έρευνας ισοδιάστατου με την πολιτική κοινωνιολογία αυτή καθαυτή, στην οποία προσθέτει τη θυμική οπτική, χωρίς ωστόσο να περιορίζει το πολιτικό φαινόμενο στη συναισθηματικότητα. Η αξία του αποκαλύπτεται στην ανάλυση των εμφύλιων πολέμων, των πολιτισμικών τραυμάτων, της πολιτικής του οίκτου και της συγχώρεσης, της οδύνης των μακρινών άλλων στα μέσα ενημέρωσης, του λαϊκισμού και των εθνικών ταυτοτήτων και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού.
Η αντιπολιτική, η ασφαλειοποίηση των μεταναστευτικών πολιτικών, η τρομοκρατία, ο ανταγωνιστικός αυταρχισμός, ο εθνικισμός, ο λαϊκισμός και ο τραμπισμός καθιστούν την πολιτική κοινωνιολογία της συγκίνησης απαραίτητη για την κατανόηση της προοπτικής της δημοκρατίας και του ρεπουμπλικανισμού στον εικοστό πρώτο αιώνα.
«Αυτό το αξιόλογο βιβλίο, που βασίζεται σε μια ασυνήθιστα ευρεία και πολυεπίπεδη επιστημονική διερεύνηση, διακρίνεται για την υψηλή λέωρητική του επινοητικότητα. Ο Δεμερτζής θέτει το πολιτισμικό τραύμα στο επίκεντρο μιας πολιτικής κοινωνιολογίας των συναισθημάτων, καταδεικνύει πώς η ressentiment επιτρέπει την κατανόηση του λαϊκισμού και του εθνικισμού, και εξηγεί πώς η συγχώρεση δύναται να λειτουργήσει ως καθοριστική ψυχολογική και ηθική επιλογή για την ανασυγκρότηση της διαρραγείσας αλληλεγγύης στη σύγχρονη κοινωνία.» — Jeffrey C. Alexander, Lillian Chavenson Saden Professor of Sociology, Yale University, US
«Σε αυτό το έργο ευρείας εμβέλειας, προϊόν βαθιάς επιστημονικής έρευνας, ο Νίκος Δεμερτζής μάς χαρίζει ένα θεμελιώδες κείμενο για τον αναδυόμενο τομέα της πολιτικής κοινωνιολογίας των συναισθημάτων. Ταυτόχρονα, στις πλούσιες αναλύσεις του σχετικά με τις έννοιες του πολιτισμικού τραύματος και της ressentiment, καθώς και ως προς την εφαρμογή τους στην Ελλάδα, αντλεί στοιχεία όχι μόνο από την ιστορία αλλά και από τη φιλοσοφία και την ψυχανάλυση, καταδεικνύοντας πόσο κεντρική είναι η διεπιστημονική προσέγγιση για την κατανόηση των σημερινών σημαντικών ζητημάτων. Όποιος/α μελετά τα συναισθηματικά θεμέλια της πολιτικής έχει να μάθει πολλά από το βιβλίο αυτό.» — Barry Richards, Professor of Political Psychology, Bournemouth University, UK https://alexandria-publ.gr/book_author/patel-sheena/
Ο Νίκος Δεμερτζής είναι καθηγητής στο Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ, ΕΚΠΑ. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν την πολιτική και την πολιτισμική καινωνιολογία, την πολιτική επικοινωνία και την κοινωνιολογία των συναισθημάτων. Διετέλεσε κύριος ερευνητής και επιστημονικός υπεύθυνος σε πολλά εθνικά και διεθνή ερευνητικά προγράμματα. Υπήρξε πρόεδρος του ΔΣ του ΙΚΥ (2010-2013) καθώς και διευθυντής και πρόεδρος του ΔΣ του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (2013-2023). Διαβάστε περισσότερα εδώ (https://alexandria-publ.gr/book_author/demertzis-nikos/)
Νίκος Δεμερτζής
Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΣΥΓΚΙΝΗΣΗΣ
Δοκίμια για το τραύμα και τη ressentiment
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: ΘΑΝΟΣ ΠΑΠΟΥΛΗΣ
