Πτυχία καλλιτεχνών: Αθέατες πλευρές του ΠΔ 85/2022

της Ίλιας Λακίδου*

Τους τελευταίους δύο μήνες γίνεται πολύ συζήτηση για το πρόσφατο προεδρικό διάταγμα ΠΔ 85/2022 χωρίς όμως να αναδεικνύονται σημεία και παράμετροι που ανατρέπουν την κοινωνική ισορροπία, με αποτελέσματα που ουδείς σήμερα μπορεί να γνωρίζει.

Με το εν λόγω Προεδρικό Διάταγμα επικαιροποιείται το μισθολόγιο/κλαδολόγιο του Δημοσίου. Το προηγούμενο χρονολογείται από το 2001. Σίγουρα έπρεπε να βγει καινούργιο. Στο παλιό ΠΔ 50/2001 υπήρχαν ελάχιστοι κλάδοι ΠΕ, ΤΕ και ΔΕ. Τότε, πριν από 22 χρόνια, σωρευτικά οι απόφοιτοι των ΙΕΚ κατατάσσονταν στην κατηγορία ΔΕ, κι αυτό γιατί δεν είχε συνδεθεί η χώρα με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων. Η διαδικασία αυτή ξεκίνησε το 2013 και ολοκληρώθηκε με την επίσημη διασύνδεση του Εθνικού Πλαισίου με το Ευρωπαϊκό το 2016.

Θα περίμενε λοιπόν κανείς ότι οι συντάκτες ενός νέου Προεδρικού Διατάγματος κλάδων πρόσληψης στο Δημόσιο που έρχεται να αντικαταστήσει ένα τόσο παλαιότερο, θα λάμβαναν σοβαρά υπ’όψιν τους τις Ευρωπαϊκές εξελίξεις και τις ευρωπαϊκές συμφωνίες που έχει συνυπογράψει η χώρα. Αντί γι’αυτό διαπιστώνουμε ότι στο νέο νομοθέτημα το σύνολο των ειδικοτήτων μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, δηλαδή διπλωματούχων Ινστιτούτων Επαγγελματικής Κατάρτισης και Ανωτέρων Καλλιτεχνικών Σχολών, να θεωρούνται απόφοιτοι Λυκείου.

Έτσι, και σημειώνω δειγματοληπτικά ειδικότητες,  ο σχεδιαστής έργων τοπίου και περιβάλλοντος (ΔΙΕΚ Κτήμα Συγγρού), ο ξυλογλύπτης (ΔΙΕΚ Ξυλογλυπτική Σχολή Καλαμπάκας), η μακιγιέζ, η φωτογράφος, η διακοσμήτρια, και διαλέγω εσκεμμένα ειδικότητες με καλλιτεχνικό στοιχείο, μετά από διετείς σπουδές και εξετάσεις πιστοποίησης από τον δημόσιο φορέα Πιστοποίησης, τον ΕΟΠΠΕΠ, θεωρούνται απόφοιτοι ΔΕ, δηλαδή απόφοιτοι Λυκείου. Πλάι σε αυτές υπάρχουν ένα σωρό τεχνικές ειδικότητες (ψυκτικού, ηλεκτρονικού κ.λπ) που βιώνουν την ίδια απαξίωση. Τόσο οι παραπάνω, όσοι και οι διπλωματούχοι των Ανώτερων Καλλιτεχνικών Σχολών ταξινομούνται στο Επίπεδο 5 στο Ενιαίο Εθνικό και Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων.

Ποια όμως είναι η διαφορά των διπλωματούχων των Ανωτέρων Καλλιτεχνικών Σχολών από τους αποφοίτους των ΙΕΚ; Ενώ δίνουν τελικές εξετάσεις σε κρατικό φορέα, σε επιτροπές του Υπουργείου Πολιτισμού, δεν παίρνουν καμία πιστοποίηση σπουδών επιπέδου 5. Αυτό το ζήτημα θα μπορούσε πιθανότατα να λυθεί με συνεργασία του Υπουργείου Πολιτισμού με τον ΕΟΠΠΕΠ έτσι ώστε, ίσως εκείνος, να αναλάβει ένα μέρος των τελικών εξετάσεων. Αν οι διπλωματούχοι των Καλλιτεχνικών Σχολών αποκτήσουν πιστοποίηση επιπέδου 5, τότε θα μπορούν να συνεχίσουν τις σπουδές τους είτε στην Ελλάδα είτε στο εξωτερικό, σύμφωνα με τις ρυθμίσεις των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων ημεδαπής και αλλοδαπής και όσα ορίζει η ισχύουσα νομοθεσία.

Εντούτοις, ακόμη και αν αυτό ρυθμιστεί, το πρόβλημα στο ΠΔ 85/2022 παραμένει. Θα πρέπει να προβλεφθεί μία διακριτή κατηγορία προσωπικού Επαγγελματικής Εκπαίδευσης στην οποία θα ενταχθούν όλοι οι πιστοποιημένοι διπλωματούχοι επιπέδου 5. Είναι και ζήτημα ηθικής τάξης. Δεν γίνεται ως κοινωνία να θέλουμε να στρέψουμε τους νέους σε τεχνικές και καλλιτεχνικές σπουδές και να τους δηλώνουμε μέσω της νομοθεσίας, πως ό,τι κι αν σπουδάσουν, αν δεν είναι πανεπιστήμιο, δεν έχει καμία αξία για το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους και για τη Διοίκηση.

Επιπρόσθετα, να σημειωθεί ότι στην κατηγορία ΠΕ, σύμφωνα με το ΠΔ 85/2022 μπορούν να διοριστούν όλοι οι πτυχιούχοι των κολεγίων που είναι ενταγμένα στο Εθνικό Μητρώο Τίτλων της Αλλοδαπής που δίνονται στην Ελλάδα με το δικαίωμα της δικαιόχρησης καθώς και όλοι οι πτυχιούχοι εξωτερικού αν προέρχονται από Ιδρύματα που ανήκουν στο Εθνικό Μητρώο Αναγνωρισμένων Ιδρυμάτων της Αλλοδαπής (Ν. 4957/2022, άρθρο 304-310) καθώς και οι κάτοχοι άλλων κατηγοριών πτυχίων αλλοδαπής που έχουν λάβει επαγγελματική αναγνώριση  (άρθρα 3 και 7 του ΠΔ 85/2022).

Στην πράξη λοιπόν, το άρθρο 16 του Συντάγματος,  που απαγορεύει την ίδρυση και λειτουργία ιδιωτικών Ιδρυμάτων Ανώτατης Εκπαίδευσης, καταργείται ενώ παράλληλα οδηγούνται σε ακαδημαϊκή αλλά και επαγγελματική απαξίωση και τελικά φτωχοποίηση εκατοντάδες επαγγελματίες που έχουν στην πλειονότητα τους μορφωθεί από δημόσιες σχολές (ΕΠΑΛ, ΔΙΕΚ, Δημόσιες Ανώτερες Επαγγελματικές Καλλιτεχνικές Σχολές).

Βρισκόμαστε μπροστά σε μία προφανή καταστρατήγηση του μεγαλύτερου κοινωνικού συμβολαίου της χώρας που υπαγορεύει ότι η κοινωνική κινητικότητα δύναται να υλοποιηθεί με όχημα τον προσωπικό μόχθο κι όχι την οικογενειακή περιουσία. Αυτήν την Ελλάδα θέλουμε;

* Ίλια Λακίδου | Κάτοχος πτυχίου, μεταπτυχιακού και διδακτορικού τίτλου από Δημόσιο Ελληνικό ΑΕΙ (ΕΚΠΑ)

Πηγή: https://www.alfavita.gr/koinonia/407977_ptyhia-kallitehnon-atheates-pleyres-toy-pd-85/2022