Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών – 186 χρόνια: 3 Μαΐου 1837 – 3 Μαΐου 2023

Στις 3 Μαΐου 2023 το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών συμπληρώνει τα 186 χρόνια λειτουργίας από την ίδρυσή του.

Ιδρύθηκε λίγα μόλις χρόνια μετά τη δημιουργία του σύγχρονου Ελληνικού Κράτους. Βάδισε, δηλαδή, σχεδόν παράλληλα με το νεοσύστατο Ελληνικό Κράτος,  αποτελώντας τον κεντρικό πυλώνα στήριξης για την οργάνωση και τη λειτουργία του. Ήταν το μοναδικό πανεπιστήμιο στην Ελλάδα, έως τις αρχές του 20ού αιώνα, το οποίο παρείχε στην ελληνική κοινωνία, τόσο στο δημόσιο, όσο και στον ιδιωτικό τομέα, διπλωματούχους επιστήμονες στην ιατρική, στις ανθρωπιστικές και φυσικομαθηματικές επιστήμες, τη νομική και τα οικονομικά, την εκπαίδευση, καθώς και στον κλήρο. Από τα Εργαστήρια και τις Κλινικές του προσφέρθηκαν στην Κοινωνία σημαντικές και πρωτοποριακές για την εποχή τους λειτουργίες και δυνατότητες. 

Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών σε όλη αυτήν την πορεία, μέσα και από εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες και ανατροπές για τη Χώρα, παρέμεινε αδιάλειπτα πιστό στην αποστολή του -εκπαιδευτικό, ερευνητικό και κοινωνικό έργο- λόγω του σημαντικού ανθρώπινου δυναμικού του. Με το διδακτικό προσωπικό, τους φοιτητές του και τις φοιτήτριές του, συμμετείχε σε όλους τους εθνικούς και κοινωνικούς αγώνες, ενώ καθοριστική υπήρξε η συμβολή του στη συγκρότηση και την προβολή της ταυτότητας του Ελληνικού Κράτους. Ο μόνιμος και σταθερός προσανατολισμός του, σε όλη την ιστορική διαδρομή του έως σήμερα, είναι η προσφορά στη νέα γενιά και την κοινωνία, ταυτόχρονα με την εξωστρέφεια στο Ευρωπαϊκό και διεθνές γίγνεσθαι. 

Σήμερα, 186 χρόνια από την ίδρυσή του, το ΕΚΠΑ, με όλους σας, με όλους μας, έχει κάνει τεράστια, σταθερά βήματα προς το μέλλον που οραματιζόμαστε. Οι διεθνείς κατατάξεις αναδεικνύουν τη σημαντική θέση του Πανεπιστημίου μας ανάμεσα σε χιλιάδες σε όλο τον κόσμο. Οι διακρίσεις αυτές παγκοσμίως είναι εντυπωσιακές, αν ληφθεί υπόψη η υπερδεκαετής υποχρηματοδότηση και υποστελέχωση. Η ερευνητική παραγωγή του ΕΚΠΑ είχε και έχει, επίσης, καθοριστική συμβολή στην παραγωγή νέας γνώσης. Ακόμα, το Πανεπιστήμιό μας είναι, μαζί με άλλα 11 Πανεπιστήμια της Ευρώπης ιδρυτικό μέλος από το 2018 του Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου CIVIS, μιας Συμμαχίας, η οποία έχει ως στόχο να διαμορφώσει το πανεπιστήμιο του μέλλοντος.  Ενός Ευρωπαϊκού Πανεπιστημίου που θα διευκολύνει την κινητικότητα των φοιτητών, των καθηγητών και των ερευνητών, τη δημιουργία κοινών μαθημάτων, τη διεκδίκηση κοινών ερευνητικών προγραμμάτων και στο μέλλον κοινών πτυχίων.  Στα χρόνια που διανύσαμε, με συντονισμένα και σταθερά βήματα, με όραμα, στρατηγικό σχεδιασμό, συλλογικότητα και εμπειρία, το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, επίσης, ενισχύθηκε σε εξοπλισμό και με νέες μονάδες, ταυτόχρονα και με την αύξηση των κτιριακών του υποδομών.  Πρώτοι στην Ελλάδα προχωρήσαμε μαζί και στην οργάνωση άρτιων ξενόγλωσσων προπτυχιακών και μεταπτυχιακών προγραμμάτων σπουδών, καθώς και στην επιτυχή πιστοποίησή τους 

Καθημερινά, ως Πρυτανικές Αρχές, βρισκόμαστε στη διάθεσή σας για επίλυση θεμάτων που προκύπτουν, καθώς και για την οργάνωση των μελλοντικών σας στόχων και παράλληλα με την εορταστική διάθεση αύριο, αναμένω τις σκέψεις σας και τις προτάσεις σας για το μέλλον. Ευχαριστούμε όλο το εκπαιδευτικό, ερευνητικό, τεχνολογικό και διοικητικό προσωπικό για την καθημερινή, αδιάλειπτη και διαχρονική προσφορά τους που είναι καταλυτική για τη λειτουργία, ανάπτυξη και ανέλιξη του Πανεπιστημίου μας.  Όλοι και όλες μαζί μπορούμε με καλύτερες προϋποθέσεις να διεκδικήσουμε ένα ακόμα καλύτερο μέλλον για το Πανεπιστήμιό μας, για το Δημόσιο Πανεπιστήμιο.  

Θάνος Δημόπουλος

Πρύτανης ΕΚΠΑ