Η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης του ΕΚΠΑ στα CIVIS Days 2026: Συμμετοχή στη συν-σχεδίαση του μέλλοντος των ακαδημαϊκών βιβλιοθηκών
Στην αποστολή που εκπροσώπησε το ΕΚΠΑ στη φετινή εκδήλωση «CIVIS Days», με επικεφαλής την Αντιπρύτανι Ακαδημαϊκών, Διεθνών Σχέσεων και Εξωστρέφειας, Καθηγήτρια κ. Σοφία Παπαϊωάννου, συμμετείχε ενεργά και η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης (ΒΚΠ) του Ιδρύματος. Οι εργασίες πραγματοποιήθηκαν στις 10–12 Ιουνίου 2026 στο Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου, με κεντρικό άξονα τη θεματική «CIVIS is News», η οποία ανέδειξε για το δίκτυο των βιβλιοθηκών της Συμμαχίας τη μετάβαση από τους παραδοσιακούς χώρους μελέτης σε έναν περισσότερο ενεργό ρόλο στην εκπαιδευτική και κοινωνική ζωή των πανεπιστημίων. Η συμμετοχή της ΒΚΠ εντάσσεται στη διαρκή παρουσία του ΕΚΠΑ στις δράσεις της Συμμαχίας CIVIS και στη συμβολή του στη διαμόρφωση κοινών πρωτοβουλιών για τις ακαδημαϊκές βιβλιοθήκες.
Τη ΒΚΠ εκπροσώπησαν η κ. Κυριακή (Κική) Παπαδοπούλου (Βιβλιοθήκη Φιλοσοφικής Σχολής) και η κ. Μαρία Κατσέα (Βιβλιοθήκη Νομικής Σχολής), οι οποίες συνδιοργάνωσαν, μαζί με το Aix-Marseille Université και το Sapienza Università di Roma, την κεντρική διαδραστική συνεδρία «CIVIS Libraries: From Silent Stacks to Headline Acts – Co-designing our Shared Future». Η συνεδρία ανέδειξε την πορεία συνεργασίας του δικτύου των βιβλιοθηκών CIVIS από το 2019 έως το 2026 και λειτούργησε ως γέφυρα με τις ευρύτερες στρατηγικές προτεραιότητες της Συμμαχίας, όπως παρουσιάστηκαν στις επιμέρους θεματικές συνεδρίες του συνεδρίου.
Βιβλιοθήκες και κοινωνικός αντίκτυπος
Η σύγχρονη ακαδημαϊκή βιβλιοθήκη επαναπροσδιορίζεται ως χώρος κοινωνικής ευθύνης. Στις συνεδρίες «Service-Learning Marketplace» και «Shaping the Future of Civic Engagement» συζητήθηκαν τρόποι αξιοποίησης των πανεπιστημιακών πόρων προς όφελος της κοινωνίας. Στην ίδια κατεύθυνση παρουσιάστηκε η πρακτική των «Ανθρώπινων Βιβλιοθηκών» (Human Libraries). Μέσα από το πρόγραμμα fREAD Yourself, που υλοποιείται στο Sapienza και στο Aix-Marseille Université, οι βιβλιοθήκες μετατρέπονται σε ασφαλείς χώρους συμπερίληψης, όπου «ζωντανά βιβλία» μοιράζονται προσωπικές ιστορίες με στόχο την καταπολέμηση των έμφυλων στερεοτύπων. Η προσέγγιση αυτή ενισχύθηκε περαιτέρω από τη συνεδρία «Crossing the Bridge», η οποία επικεντρώθηκε στην αφροευρωπαϊκή συνεργασία και ανέδειξε τη σημασία της συμπεριληπτικής διαχείρισης της γνώσης σε διεθνές επίπεδο.
Ψηφιακός μετασχηματισμός, Information & AI Literacy
Η δεύτερη σημαντική θεματική αφορούσε τον ψηφιακό μετασχηματισμό της μάθησης και την ανάπτυξη δεξιοτήτων Information & AI Literacy, όπως αναδείχθηκε στο βιωματικό session «Transforming and Innovating Learning Through Digital Tools». Στο πλαίσιο αυτό παρουσιάστηκε και η εμπειρία της ΒΚΠ του ΕΚΠΑ από τον σχεδιασμό και την υλοποίηση του θεματικού πυλώνα Information & AI Literacy του επίσημου Blended Intensive Programme (BIP) των βιβλιοθηκών CIVIS με τίτλο «Transformative Libraries and Participatory Culture»
Η συμμετοχή της ΒΚΠ του ΕΚΠΑ στον πυλώνα Information & AI Literacy του επίσημου Blended Intensive Programme (BIP) των βιβλιοθηκών CIVIS συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη τεχνογνωσίας και εμπειρίας στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Η εμπειρία αυτή θα αξιοποιηθεί στον σχεδιασμό μελλοντικών δράσεων της Βιβλιοθήκης και Κέντρου Πληροφόρησης για την προώθηση του γραμματισμού στην τεχνητή νοημοσύνη (AI Literacy), σύμφωνα με τον προγραμματισμό της Διεύθυνσης Βιβλιοθήκης.
Συν-σχεδιάζοντας το μέλλον: οι ανάγκες και οι προσδοκίες των χρηστών
Η καινοτομία της φετινής συμμετοχής αναδείχθηκε μέσα από την ικανότητα της ομάδας να ανταποκριθεί με ευελιξία στις προκλήσεις της διοργάνωσης, μετατρέποντας το workshop σε μια ζωντανή διαδικασία συν-σχεδίασης. Μέσα από συμμετοχικά flipcharts, φοιτητές και ερευνητές κατέγραψαν τις ανάγκες και τις προτεραιότητές τους. Ζήτησαν τη διατήρηση της ησυχίας και του παραδοσιακού χώρου μελέτης («To Keep»), ενώ παράλληλα πρότειναν τη δημιουργία ασφαλών χώρων, τη διεύρυνση του ωραρίου λειτουργίας κατά τα Σαββατοκύριακα, τη δημιουργία εναλλακτικών χώρων συνεργασίας, καθώς και χώρων χαλάρωσης και διαλογισμού, ακολουθώντας πρακτικές που ήδη εφαρμόζονται σε ευρωπαϊκά πανεπιστήμια («To Create»).
Με την ολοκλήρωση του προγράμματος και της διάχυσης των αποτελεσμάτων του έως τις 10 Ιουλίου 2026, τέθηκαν οι βάσεις για την επόμενη πενταετή στρατηγική του δικτύου των βιβλιοθηκών CIVIS. Η Βιβλιοθήκη ΕΚΠΑ στο Βουκουρέστι επιβεβαίωσε τον ενεργό της ρόλο στη διαμόρφωση των κοινών δράσεων της Συμμαχίας και την ουσιαστική συμβολή τους στην υποστήριξη της εκπαίδευσης, της έρευνας και της διεθνούς συνεργασίας.
Χρήσιμοι σύνδεσμοι
• Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης (ΒΚΠ) ΕΚΠΑ
• CIVIS Days 2026: Το ΕΚΠΑ ενισχύει το ευρωπαϊκό αποτύπωμά του στο Βουκουρέστι
• CIVIS Days 2026 Βουκουρέστι
• Πρόγραμμα CIVIS Days 2026
