Εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Boarding Pass στον Αυτισμό» του Ιδρύματος Ωνάση, υπό την επιστημονική αιγίδα του ΕΚΠΑ

Η πρωτοβουλία του Ιδρύματος Ωνάση και η καμπάνια προβολής στα αεροδρόμια της χώρας
Το αεροδρόμιο μπορεί να είναι ένα εξαιρετικά σύνθετο και απαιτητικό περιβάλλον για τα άτομα με Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος (ΔΑΦ), καθώς εμπεριέχει πλήθος ταυτόχρονων αισθητηριακών ερεθισμάτων (ένιονα φώτα, πολυκοσμία, ανακοινώσεις κ.ά.). Επομένως, εάν ένα άτομο δεν έχει προετοιμαστεί κατάλληλα, θα βιώσει άγχος και ανασφάλεια, εφόσον βρίσκεται σε διαρκή επαγρύπνηση προσπαθώντας να αποφύγειτις ενοχλήσεις. Είναι πιθανό, λοιπόν, να διαταραχθεί η συμπεριφορά του. Το έντονο άγχος, ωστόσο, προκύπτει και από την αδυναμία των ατόμων αυτών να επικοινωνήσουν τις ανάγκες τους και να αποκωδικοποιήσουν όσα συμβαίνουν γύρω τους. Όταν, για παράδειγμα, καλούνται να ενταχθούν σε μια κοινωνική συνθήκη, όταν αλλάζει η ρουτίνα τους και όταν δεν μπορούν να προβλέψουν ή να ελέγξουν τι θα τους συμβεί. Τέτοιες συνθήκες είναι προφανώς το περιβάλλον ενός αεροδρομίου, η πτήση, το ταξίδι, ο άγνωστος προορισμός.

Το Ίδρυμα Ωνάση, κατανοώντας τις ανάγκες των συνανθρώπων μας με Διαταραχή Αυτισπκού Φάσματος, συνεχίζει ακόμα και εν καιρώ πανδημίας, με συνοδοιπόρο τη Fraport Greece, να ενημερώνει το ταξιδιωτικό κοινό και να εκπαιδεύει κατάλληλα το προσωπικό της ευρύτερης αεροδρομικής κοινότητας.

Για μια κοινωνία όπου όλοι μπορούν να είναι διαφορετικοί και ίσοι
Το Ίδρυμα Ωνάση πιστεύει πως μέσα από την εκπαίδευση δημιουργούνται οι συνθήκες για μια κοινωνία συνεργασίας και συμπερίληψης όλων των πολιτών. Στο πλαίσιο αυτό, γεννήθηκε και η ιδέα της καμπάνιας στα αεροδρόμια. ταξιδιώτης θα μπορεί εύκολα, με την κάμερα του κινητού του τηλεφώνου, να «σκανάρει» το QR code που θα συναντήσει στις αφίσες επιλεγμένων αεροδρομίων και σε ελάχιστα δευτερόλεπτα να μεταβεί στην ιστοσελίδα της δράσης του προγράμματος. Στη συγκεκριμένη ιστοσελίδα υπάρχει διαθέσιμο εκπαιδευτικό υλικό, όπως το εγχειρίδιο με κοινωνικές ιστορίες για θεραπευτές και γονείς παιδιών με ΔΑΦ, αλλά και ένα ενημερωτικό έντυπο για ταξιδιώτες, τα οποία θα διευκολύνουν τόσο το προσωπικό του αεροδρομίου όσο καιτους ταξιδιώτες να κατανοήσουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα άτομα με ΔΑΦ, βοηθώντας τα να ανιεπεξέλθουν ομαλά στις τυπικές διαδικασίες μιας πτήσης, ώστε το αεροπορικό ταξίδι να εξελιχθεί σε μια ευχάριστη εμπειρία.

Λίγα λόγια για το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Boarding Pass στον Αυτισμό»
Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Boarding Pass στον Αυτισμό» του Ιδρύματος Ωνάση ξεκίνησε το 2018 με στόχο να βοηθήσει παιδιά με Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος (ΔΑΦ) να εξοικειωθούν με τη διαδικασία ενός αεροπορικού ταξιδιού αλλά και να ενημερώσει ταξιδιώτες, θεραπευτές και γονείς για τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητές τους.

Η ανάγκη δημιουργίας αυτής της δράσης προέκυψε από την κοινή διαπίστωση του αποκλεισμού που υφίστανται εν γένει τα άτομα με αναπηρία από τον κοινωνικό ιστό. Η έλλειψη πρόσβασης σε τομείς της ζωής όπως η εκπαίδευση, η υγεία, η πληροφόρηση, αλλά και οι μεταφορές, στερεί από τους συνανθρώπους μας την άσκηση των ατομικών τους δικαιωμάτων. Στο μυαλό μας, η έλλειψη προσβασιμότητας σε χώρους συνδέεται κυρίως με τις κινητικές αναπηρίες. Εχουμε όμως σκεφτεί τι συμβαίνει στην περίπτωση των νοητικών αναπηριών, όπου τα εμπόδια δεν είναι εμφανή; Για παράδειγμα, για ένα παιδί με αυτισμό, η εμπειρία ενός αεροπορικού ταξιδιού μπορεί να μετατραπεί σε μία ιδιαίτερα στρεσογόνα κατάσταση τόσο για το ίδιο όσο και για τους γονείς του, με αποτρεπτικά αποτελέσματα και δυσάρεστες συνέπειες.

Βλ. περισσότερα για το «Boarding Pass στον Αυτισμό»: https://www.onassis.org/el/whats-on/webinar-boarding-pass-to-autism-training-to-the-staff-of-the-wider-airport-community/digital-material-boarding-pass-to-autism

To πρόγραμμα τελεί υπό την επιστημονική αιγίδα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, με επιστημονική υπεύθυνη την Καθηγήτρια του Πανεπιστήμιου Αθηνών Αγγελική Γενά, Κλινική Ψυχολόγο και Πρόεδρο του Ινστιτούτου Συστημικής Ανάλυσης της Συμπεριφοράς (ΙΣΑΣ).