CIVIS Blended Intensive Program PostRacial Transmodernities: Afro-European Relations, Mediterranean Trajectories & Intercultural Reciprocities – Μια ξεχωριστή διαπολιτισμική εμπειρία

Το Μικτό Εντατικό Πρόγραμμα (CIVIS Blended Intensive Program) με τίτλο PostRacial Transmodernities: Afro-European Relations, Mediterranean Trajectories & Intercultural Reciprocities φιλοξενήθηκε με επιτυχία στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Την οργάνωση και τον συντονισμό ανέλαβε η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Μίνα Καραβαντά σε συνεργασία με την Επίκουρη Καθηγήτρια Σταματίνα Δημακοπούλου του τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας.

Αξιοποιώντας την επιτυχημένη εκδοχή του προηγούμενου έτους, στο πρόγραμμα του 2025 αναπτύχθηκε περαιτέρω η συνεργασία μεταξύ 9 ευρωπαϊκών και 2 αφρικανικών πανεπιστημίων, δημιουργώντας ένα γόνιμο πεδίο διαλόγου για την κριτική αποτίμηση των σχέσεων Ευρώπης και Αφρικής υπό το πρίσμα μετα-αποικιακών και απο-αποικιακών θεωριών και πρακτικών.

Το πρόγραμμα εστίασε στην ανάδειξη και εξέλιξη των μετα-αποικιοκρατικών και αντι-αποικιακών πολιτισμικών σχέσεων και ανταλλαγών μεταξύ Αφρικής και Ευρώπης και εξερεύνησε μετα-αποικιακούς (postcolonial) και από-αποικιοκρατικούς (decolonial) λόγους και πρακτικές με θεματικές που αφορούν τη φιλοξενία, τη μετανάστευση, τις φυλετικές θεωρίες/ρατσισμούς, τη συγχώρεση και την απo-αποικιακή σκέψη. Η συνάντηση μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής πραγματοποιείται μέσα από πλήθος κειμένων από τα πεδία της λογοτεχνίας, της τέχνης, του οπτικού πολιτισμού, της φιλοσοφίας, της κοινωνιολογίας, της κοινωνιογλωσσολογίας και των πολιτικών επιστημών. Δια μέσω ενός διαπολιτισμικού και θεωρητικού αναστοχασμού, επιχειρήθηκε η απο-αποικιοποίηση του κραταιού πολιτικού και θεωρητικού λεξιλογίου σχετικά με τη φιλοξενία, τη μετανάστευση, τον ρατσισμό, τη συγχώρεση και την έννοια του «ανήκειν».

Photo credits: © Dr. Mina Karavanta

Δομή και Θεματικοί Άξονες

Κατά τη διάρκεια της εκπαιδευτικής δράσης πραγματοποιήθηκαν 10 σεμινάρια:

-Διαδικτυακά από 3/2/2025 έως 24/3/2025, 2 ώρες εβδομαδιαίως για 8 εβδομάδες
-Διά ζώσης από 7/4/2025 έως 11/4/2025 6 ώρες σεμιναρίων ημερησίως και 2 ώρες παρουσιάσεων των μεταπτυχιακών και διδακτορικών φοιτητών/τριών

Οι θεματικοί κύκλοι περιελάμβαναν:

-Μετανάστευση (Migration)
-Ρατσισμός/Ρατσισμοί (Race Thinking/Racisms)
-Συγχώρεση (Forgiveness)
-Φιλοξενία (Hospitality)
-Απο-αποικιακή Ποιητική (Decolonial Poetics)

Συμμετοχές και Επιστημονική Συνεισφορά

Το πρόγραμμα παρακολούθησαν συνολικά 36 φοιτήτριες και φοιτητές μεταπτυχιακού και διδακτορικού επιπέδου, ενώ τη διδασκαλία ανέλαβαν 9 καθηγητές/καθηγήτριες από ευρωπαϊκά και αφρικανικά πανεπιστήμια της συμμαχίας.

Η επιτυχία του προγράμματος βασίστηκε:

-Στην ενεργή συμμετοχή φοιτητών στις συζητήσεις και στη συνεργατική δράση τους στις ερευνητικές δραστηριότητες

-Στην παρουσίαση ερευνητικών εργασιών από τελειόφοιτους μεταπτυχιακούς και διδακτορικούς φοιτητές ενώπιον καθηγητών και φοιτητών και δημιουργία μιας ερευνητικής κοινότητας

-Στη διεπιστημονική μεθοδολογία και τη διερεύνηση των ερωτημάτων μέσω των μεθοδολογιών της συγκριτικής λογοτεχνίας, της θεωρίας/φιλοσοφίας, των τεχνών, της ιστορίας, των κοινωνικών και πολιτικών επιστημών

-Στην αξιολόγηση των φοιτητών/τριών βάσει της συμμετοχής και των εργασιών/παρουσιάσεών τους

-Στη διαπολιτισμική σύνθεση της φοιτητικής κοινότητας, με σημαντική συμμετοχή φοιτητών από Ευρώπη, Αφρική, Ασία και Λατινική Αμερική, οι οποίοι/ες σπουδάζουν σε ευρωπαϊκά πανεπιστήμια

Photo credits: © Dr. Mina Karavanta

Αναγνώριση και Διάχυση Καλών Πρακτικών

Η συμβολή του ΕΚΠΑ και η δυναμική συνεργασία με τα αφρικανικά πανεπιστήμια αποτέλεσαν σημείο αναφοράς για την εκπαιδευτική κοινότητα του CIVIS. Η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Μίνα Καραβαντά έδωσε συνέντευξη στον Sebastian Seiffert, Project Manager του PolyCIVIS (ULB), με τίτλο “Take enough time to get to know your future co-teachers before engaging in a BIP” στην οποία ανέδειξε τις καλές πρακτικές και τα διδάγματα από τη διοργάνωση ενός τόσο διαπολιτισμικού προγράμματος.

Το πρόγραμμα PostRacial Transmodernities αποτελεί ένα καινοτόμο παράδειγμα πανεπιστημιακής συν-διδασκαλίας και συνεργασίας, προωθώντας την κινητικότητα, την εξωστρέφεια και τη βαθύτερη κατανόηση των πολιτισμικών και θεωρητικών σχέσεων μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής.

Photo credits: © Dr. Mina Karavanta